Dùng bồn cầu bao năm tôi mới biết mình toàn ấn sai nút: Chẳng trách tiền nước cứ âm thầm tăng

Có một thời gian, hóa đơn tiền nước của gia đình tôi liên tục cao hơn dự kiến. Điều đầu tiên tôi nghĩ đến là đường ống bị rò rỉ hoặc bồn cầu có vấn đề. Tuy nhiên, sau khi kiểm tra, cả hệ thống cấp nước lẫn két nước bồn cầu đều không phát hiện dấu hiệu bất thường.

Trước khi ra về, người thợ hỏi một câu rất đơn giản: “Bình thường anh dùng nút nào để xả bồn cầu?”. Tôi trả lời rằng gần như lúc nào cũng bấm nút lớn vì nghĩ lượng nước nhiều hơn sẽ làm sạch tốt hơn. Người thợ chỉ nhắc: “Đi tiểu thì thử dùng nút nhỏ, khi cần xả nhiều mới dùng nút lớn”.

Tôi bắt đầu thay đổi thói quen. Sau khoảng một tháng, hóa đơn nước không giảm đột ngột nhưng rõ ràng thấp hơn trước. Khi tìm hiểu kỹ hơn, tôi mới nhận ra rằng hai nút trên bồn cầu không được thiết kế để người dùng lựa chọn ngẫu nhiên.

Hai nút xả thực chất dùng cho hai mức nước khác nhau

Với nhiều mẫu bồn cầu hai chế độ xả hiện nay, nút nhỏ thường kích hoạt chế độ xả một phần, còn nút lớn dùng chế độ xả toàn phần. Lượng nước cụ thể tùy từng sản phẩm, nhưng phổ biến nút nhỏ sử dụng khoảng 3 lít nước, trong khi nút lớn có thể dùng khoảng 4,5-6 lít cho mỗi lần xả.

Sự khác biệt này có mục đích rất rõ ràng. Sau khi đi tiểu, lượng chất thải cần cuốn trôi không nhiều, vì vậy chế độ xả một phần thường đã đủ. Trong khi đó, chất thải rắn cần dòng nước mạnh và lượng nước lớn hơn để được đưa qua đường ống, vì vậy mới cần chế độ xả toàn phần.

Sai lầm phổ biến của nhiều gia đình là luôn dùng nút lớn với tâm lý “xả mạnh cho sạch”. Một lần xả có thể chỉ chênh vài lít nước nên rất khó nhận ra. Nhưng nếu thói quen đó diễn ra hàng chục lần mỗi ngày trong một gia đình đông người, lượng nước cộng dồn trong cả tháng hoặc cả năm không còn nhỏ.

Chẳng hạn, nếu mỗi lần xả toàn phần tiêu tốn nhiều hơn khoảng 2 lít nước và một người có 5-6 lần đi vệ sinh trong ngày chỉ cần chế độ xả nhỏ, lượng nước dùng thêm có thể lên tới hơn 10 lít/ngày. Nhân với nhiều thành viên trong gia đình và 365 ngày, con số cuối cùng có thể lên tới hàng nghìn lít nước.

Đừng mặc định bấm cả hai nút cùng lúc

Một thói quen khác khá phổ biến là dùng hai ngón tay nhấn cả hai nút vì nghĩ rằng cách này sẽ tạo ra “chế độ xả mạnh nhất”. Tuy nhiên, với bồn cầu hai nút, người dùng nên vận hành theo đúng thiết kế của nhà sản xuất thay vì tự mặc định rằng bấm đồng thời sẽ giúp xả sạch hơn.

Cơ cấu xả của mỗi dòng bồn cầu có thể khác nhau. Có loại khi bấm đồng thời, cơ chế chỉ kích hoạt chế độ xả toàn phần; có loại hai nút tác động lên cùng một cụm van theo hai mức khác nhau. Vì vậy, việc thường xuyên bấm cả hai nút không phải là cách được khuyến nghị để tăng hiệu quả làm sạch.

Nếu bồn cầu thường xuyên phải xả hai lần mới sạch, vấn đề có thể không nằm ở việc bạn chưa “ấn đủ mạnh”, mà có thể do mực nước trong két thấp, van xả hoạt động chưa đúng, đường thoát kém hoặc bề mặt lòng bồn cầu đã bám cặn. Khi đó, kiểm tra nguyên nhân sẽ hiệu quả hơn việc liên tục tăng lượng nước xả.

Một lần bấm sai không đáng bao nhiêu, nhưng thói quen cả năm thì khác

Nhiều người cho rằng chênh lệch vài lít nước không đáng quan tâm. Quả thực, nếu chỉ nhìn vào một lần xả, số tiền tiết kiệm gần như không đáng kể. Nhưng chuyện sử dụng nước trong gia đình luôn cần nhìn theo tần suất.

Bồn cầu là thiết bị được sử dụng nhiều lần mỗi ngày. Một gia đình 3-4 người có thể thực hiện hàng chục lần xả nước trong 24 giờ. Nếu tất cả các lần đều dùng mức xả cao nhất, hàng nghìn lít nước có thể được sử dụng thêm trong một năm mà người dùng hầu như không nhận ra.

Đây cũng là lý do các nhà sản xuất phát triển bồn cầu hai chế độ xả: không phải để làm phức tạp thêm thao tác sử dụng, mà để người dùng chủ động lựa chọn lượng nước vừa đủ cho từng tình huống.

Cách nhớ rất đơn giản: nhu cầu xả ít thì dùng nút nhỏ, cần lực xả mạnh và nhiều nước hơn thì dùng nút lớn. Không cần lúc nào cũng lựa chọn phương án “mạnh nhất”.

Quan trọng hơn cả chọn đúng nút: Kiểm tra xem nước có ngừng chảy hay không

Có một lỗi thậm chí gây tốn nước nhiều hơn việc thường xuyên bấm nút lớn: nút xả hoặc van xả bị kẹt khiến nước liên tục chảy từ két xuống bồn cầu.

Sau nhiều năm sử dụng, nút bấm có thể bị cứng, lò xo giảm độ đàn hồi hoặc bộ van bên trong két nước không đóng kín. Khi đó, sau khi xả xong, nước vẫn âm thầm chảy. Dòng nước đôi khi rất nhỏ nên gia chủ khó nhận ra, nhưng nếu kéo dài cả ngày, lượng nước thất thoát có thể rất lớn.

Vì vậy, sau khi bấm xả, hãy chú ý xem nút có trở lại vị trí ban đầu hay không và tiếng nước trong két có dừng sau khi két được nạp đầy hay không. Nếu bồn cầu phát tiếng nước chảy liên tục, mặt nước trong lòng bồn luôn dao động hoặc đồng hồ nước vẫn quay dù tất cả vòi đã khóa, đây là những dấu hiệu nên kiểm tra ngay.

Một mẹo đơn giản khác là nhỏ vài giọt màu thực phẩm vào két nước rồi chờ khoảng 15-20 phút mà không xả. Nếu màu xuất hiện trong lòng bồn cầu, van xả có thể đang bị rò và cần được điều chỉnh hoặc thay thế.

Muốn giảm hóa đơn nước, hãy bắt đầu từ những thao tác rất nhỏ

Tiết kiệm nước không nhất thiết phải bắt đầu bằng việc thay toàn bộ thiết bị trong nhà. Đôi khi, chỉ cần sử dụng đúng chức năng mà thiết bị đã có sẵn cũng đủ tạo ra khác biệt.

Với bồn cầu hai nút, nguyên tắc dễ nhớ nhất là: dùng mức xả nhỏ khi lượng chất thải ít, dùng mức xả lớn khi thực sự cần; không bấm nút lớn theo thói quen và đặc biệt chú ý những dấu hiệu rò rỉ hoặc nút xả bị kẹt.

Một lần bấm nhầm gần như không ảnh hưởng gì đến hóa đơn. Nhưng hàng chục lần mỗi ngày, lặp lại suốt nhiều tháng, lại là một câu chuyện khác. Đôi khi, lý do tiền nước tăng không nằm ở một sự cố lớn nào cả, mà chỉ bắt đầu từ một nút bấm mà cả nhà đã dùng sai trong thời gian rất dài.