Khi Sơn Tùng đã đến điểm cuối cuộc chơi Vpop: Come My Way là phép thử để trở thành huyền thoại

Cách đây hơn nửa năm, Sơn Tùng tung bản intro mới với lời tuyên bố đanh thép về vị trí của mình - “Hơn 10 năm rồi, still on the top of the game”. Đúng với lời khẳng định này, Sơn Tùng suốt 10 năm qua, không cần xuất hiện nhiều mà vẫn là top 1 của Vpop. Anh đứng #1 độ thảo luận, thành tích nhạc số - YouTube khó xô đổ và mọi thứ Sơn Tùng làm đều trở thành xu hướng. Sơn Tùng chính là ngôi sao nhạc pop sáng nhất Việt Nam hiện tại.

Do đó, màn comeback của Sơn Tùng đã gây bão truyền thông ngay cả khi chỉ mới xoá hết Instagram và tung độc 1 chiếc mặt nạ.

Come My Way vẫn gây sốt (không bất ngờ). Sơn Tùng thu 1 triệu view trong 8 phút. Sau 2 tiếng leo top 1 trending của 8 quốc gia, có cả Hàn Quốc và Mỹ, chiếm đóng ngôi vương cả bảng chung lẫn âm nhạc của YouTube Việt Nam (theo thống kê của bên thứ 3). MV sẽ không mất nhiều thời gian để chạm đến mốc 100 triệu views.

Nói về các chỉ số truyền thông và mức độ săn đón, thành tích âm nhạc, Sơn Tùng đã đến điểm cuối cuộc chơi Vpop. Dù một vài gạch đầu dòng như album, tour concert vẫn chưa thực sự hoàn thiện, thì Sơn Tùng vẫn vững vị trí ngôi vương. Áp lực của Sơn Tùng cũng đến từ vị thế này. Mỗi lần trở lại, Sơn Tùng đều phải đo đếm xem làm thế nào để nâng tầm thương hiệu. Come My Way không ngoại lệ.

MV điểm 10 chất lượng hình ảnh

Come My Way có lẽ là MV giàu tính biểu tượng nhất trong sự nghiệp của Sơn Tùng M-TP tính đến hiện tại. Việc lựa chọn đồng hành cùng đạo diễn Phương Vũ và tổ đội Artiantiart cho thấy nam ca sĩ đang chủ động bước ra khỏi vùng an toàn quen thuộc để đặt niềm tin vào lớp nghệ sĩ thị giác trẻ, giàu cá tính và có tư duy hình ảnh khác biệt. Đây cũng là một trong những dự án hiếm hoi mà Sơn Tùng không chỉ xây dựng một MV âm nhạc đơn thuần, mà còn tạo ra một “vũ trụ thị giác” văn hoá rõ rệt.

Bữa tiệc thị giác của Sơn Tùng M-TP:

Come My Way được phát triển theo cấu trúc thiên về hình ảnh, biểu tượng và cảm giác hơn storytelling tuyến tính. Từ thời điểm chiến dịch bắt đầu bằng hình ảnh chiếc mặt nạ lấy cảm hứng từ nghệ thuật dân gian Múa trò Xuân Phả, Sơn Tùng đã phát đi tín hiệu rằng đây không phải một sản phẩm pop thông thường. Chiếc mặt nạ nhanh chóng trở thành tâm điểm thảo luận trên mạng xã hội, kéo theo hàng loạt phiên bản AI art, meme, cosplay và fan project LED được người hâm mộ sáng tạo. Điều đáng nói là yếu tố văn hoá truyền thống lần này không bị sử dụng như một “chiêu bài trang trí”, mà thật sự trở thành hạt nhân thẩm mỹ của toàn bộ dự án.

Một trong những khung hình gây chú ý mạnh nhất là hình tượng Chim Lạc xuất hiện giữa downtown Los Angeles. Biểu tượng gắn với trống đồng Đông Sơn được đặt trong bối cảnh đô thị hiện đại bậc nhất nước Mỹ tạo nên một lớp đối thoại thị giác thú vị giữa bản sắc Việt và thế giới toàn cầu hóa. Đó không còn là kiểu “mang áo dài ra quốc tế” theo lối quen thuộc, mà là cách một nghệ sĩ Việt tự tin đặt biểu tượng văn hoá dân tộc ngang hàng với mỹ học đương đại quốc tế.

Xuyên suốt MV, khán giả còn liên tục nhận ra những lớp chất liệu văn hoá Việt Nam được cài cắm dày đặc. Từ hoạ tiết rồng thời Lý, hình tượng trâu ngọc, cảm hứng vũ đạo dân gian cho đến lễ hội đua bò An Giang hay mô tô bay gắn với ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ khán giả Việt. Những chi tiết này tạo nên một cấu trúc hình ảnh vừa bản địa vừa hiện đại, vừa có chất dân gian vừa mang tinh thần fashion film rất rõ rệt.

Đặc biệt, sự xuất hiện của quần thể danh thắng Tràng An khiến phần hình ảnh của Come My Way càng trở nên điện ảnh hơn. Không gian thiên nhiên hùng vĩ được xử lý bằng ngôn ngữ hình ảnh hiện đại, vừa giữ vẻ đẹp nguyên bản vừa mang cảm giác siêu thực. Tràng An trong MV không đơn thuần là bối cảnh đẹp, mà giống như một tuyên ngôn mềm về Việt Nam, cổ xưa, bí ẩn nhưng hoàn toàn có thể bước vào dòng chảy văn hoá toàn cầu bằng tư duy thị giác mới.

Ở phần after credit, chi tiết hình tượng con sâu xuất hiện chớp nhoáng nhưng không lời giải thích tiếp tục khiến cộng đồng mạng bàn luận sôi nổi. Với cách Sơn Tùng xây dựng hệ hình ảnh xuyên suốt nhiều năm, không loại trừ khả năng đây là “easter egg” mở ra một chương tiếp theo trong cùng vũ trụ nghệ thuật của anh.

Come My Way khiến người xem phải liên tục “soi” từng khung hình bởi mật độ chi tiết văn hoá dày đặc. Ngoài bối cảnh Tràng An và các trò chơi dân gian, Sơn Tùng còn đưa 4 tác phẩm hội hoạ kinh điển của mỹ thuật Việt Nam vào MV theo cách rất tinh tế. Đầu tiên là “Nhớ một chiều Tây Bắc” của hoạ sĩ Phan Kế An, sáng tác năm 1955 bằng chất liệu sơn mài. Bức tranh mang tinh thần lịch sử và khí chất dân tộc mạnh mẽ với hình ảnh đoàn quân giữa núi rừng Tây Bắc hùng vĩ. Khi được tái hiện trong Come My Way, tác phẩm không chỉ đóng vai trò thẩm mỹ mà còn gợi cảm giác về hành trình, dịch chuyển và tinh thần tiến về phía trước.

Tiếp theo là “Đất và nước” của Nguyễn Quang Thọ, sáng tác năm 1978 bằng chất liệu sơn dầu. Tác phẩm vốn nổi tiếng bởi cách khắc hoạ mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên, đất đai và nguồn nước. Trong MV, hình ảnh lấy cảm hứng từ bức tranh này được xử lý theo hướng cinematic, tạo cảm giác như hội hoạ đang chuyển động. Đây cũng là một trong những chi tiết thể hiện rõ nhất “Vietnamese core” mà Sơn Tùng theo đuổi, bản sắc Việt không nằm ở hình thức bề mặt mà nằm trong chiều sâu văn hoá.

Ở một phân cảnh khác, “Núi đỏ và ngựa trắng” của Nguyễn Văn Đa gây ấn tượng mạnh nhờ màu sắc thị giác dữ dội. Hình tượng ngựa trắng nổi bật giữa nền đỏ mang tính biểu tượng cao về sức mạnh, tự do và chuyển động. Cuối cùng là “Phố Hàng Mắm” của Bùi Xuân Phái - một trong những tác phẩm tiêu biểu cho phong cách phố cổ Hà Nội bằng sơn dầu. Gam màu trầm, nét vẽ hoài niệm và tinh thần Hà Nội của bức tranh tạo nên một đối trọng thú vị khi đứng cạnh những bối cảnh hiện đại, toàn cầu hóa trong MV. Đó là sự va chạm giữa hiện đại và truyền thống, giữa quốc tế và bản địa, giữa tương lai và ký ức.

Điểm chung của cả 4 tác phẩm là đều đại diện cho những lát cắt rất Việt Nam: núi rừng, thành thị, thiên nhiên, con người và đời sống. Việc Sơn Tùng lựa chọn đưa hội hoạ Việt Nam thế kỷ XX vào một MV pop hiện đại cho thấy tham vọng nâng tầm sản phẩm vượt khỏi phạm vi giải trí thông thường để tiến gần hơn tới một tuyên ngôn văn hoá.

Bên cạnh hệ biểu tượng văn hoá dày đặc, thời trang cũng là một trong những yếu tố cho thấy mức độ đầu tư rất lớn của Sơn Tùng M-TP trong Come My Way. MV lần này vận hành như một fashion film thực thụ khi mỗi tạo hình đều được tính toán kỹ về màu sắc, chất liệu, tinh thần hình ảnh lẫn vai trò trong tổng thể narrative thị giác.

Điểm thú vị là Sơn Tùng gần như “cân” cùng lúc hai thái cực phong cách hoàn toàn đối lập trong cùng một MV. Khi ở Tràng An, đứng giữa không gian di sản văn hoá Việt, nam ca sĩ xuất hiện với các thiết kế mang cảm hứng truyền thống như áo dài cách tân, áo choàng hoạ tiết chim lạc, trang phục đậm tinh thần Á Đông với phần xử lý chất liệu và phom dáng hiện đại. Những bộ outfit này giúp Sơn Tùng hòa vào không gian văn hoá Việt Nam xuyên suốt MV, tạo cảm giác vừa cổ điển vừa siêu thực, giống một nhân vật bước ra từ huyền thoại dân gian trong bối cảnh đương đại.

Nhưng khi chuyển sang bối cảnh hiện đại, Sơn Tùng lại lập tức chuyển sang hình ảnh hoàn toàn đối lập: high fashion và đậm chất global star đứng cạnh TYGA. Từ layering trang phục, phụ kiện, kính mắt cho đến cách phối silhouette đều mang tinh thần street luxury rất rõ nét.

Điều đáng nói là hai hệ phong cách này không hề triệt tiêu nhau mà ngược lại còn tạo ra sự tương phản thú vị. Một bên là bản sắc Việt Nam với chất liệu truyền thống, một bên là tinh thần hip-hop Mỹ cùng thời trang xa xỉ toàn cầu. Và Sơn Tùng đứng ở chính giữa hai thế giới đó như một điểm giao thoa văn hoá.

Sự đầu tư mạnh tay vào tạo hình cũng cho thấy quy mô sản xuất của Come My Way vượt khá xa mặt bằng MV Vpop hiện tại. Không chỉ dừng ở quần áo hay phụ kiện, Sơn Tùng còn đưa siêu xe tiền tỷ vào khung hình trong phân cảnh xuất hiện cùng TYGA. Sự xuất hiện của TYGA không tạo cảm giác lấn át. Từ thần thái, tạo hình cho đến cách camera framing, Sơn Tùng không bị “nuốt” khi đứng cạnh một rapper hàng đầu nước Mỹ. Đây cũng là một trong những điểm cho thấy vị thế hiện tại của Sơn Tùng đã khác rất nhiều: không còn là tâm thế “mời sao quốc tế để nâng tầm”, mà là một nghệ sĩ Việt đủ thương hiệu cá nhân để tạo ra màn song hành tương xứng với nghệ sĩ quốc tế.

Về phần nhìn, Sơn Tùng và ekip hình ảnh đã quá thành công trong việc khiến người xem kinh ngạc. Mỗi giây trôi qua, mỗi khung hình là một ẩn ý cài cắm, làm người xem muốn replay để giải mã. Hiệu ứng VFX, khai thác ánh sáng, góc quay và những khâu chuyên môn của Antiantiart chuẩn quốc tế, chứng minh thực lực đáng gờm của ekip Việt. Sơn Tùng đúng khi chọn mặt gửi vàng cho đạo diễn Phương Vũ. Điểm đáng khen nhất của Come My Way, chính là phần MV hết sức mãn nhãn này.

Âm nhạc cần thời gian

Nếu hình ảnh là điểm 10 tuyệt đối thì âm nhạc lại là yếu tố gây tranh luận lớn nhất trong Come My Way. Ca khúc được xây dựng trên nền Afrobeats kết hợp hip-hop và pop đương đại - công thức đang thịnh hành trên thị trường quốc tế. Sản phẩm do Sơn Tùng M-TP và Marvey Muzique đồng sáng tác, phần lời có sự tham gia của TYGA. Việc TYGA xuất hiện lập tức tạo nên hiệu ứng truyền thông bởi đây là màn kết hợp giữa hai nghệ sĩ đều có gốc gác Việt Nam.

Có thể thấy rất rõ Sơn Tùng đang lấy chất nhạc toàn cầu để kể câu chuyện Việt Nam. Tuy nhiên, điểm khiến nhiều khán giả chưa thật sự bị thuyết phục nằm ở chính phần giai điệu. Come My Way không có cấu trúc cao trào rõ rệt hay một đoạn hook thật sự gây nghiện như các bản hit trước đây của Sơn Tùng. Ca khúc vận hành bằng mood và vibe hơn là melody.

Điều này khiến trải nghiệm nghe đầu tiên khá khó ngấm với một bộ phận khán giả đại chúng vốn quen với hook bắt tai và đã gắn chặt Sơn Tùng với 2 bài “peak” nhất sự nghiệp là Lạc Trôi hay Hãy Trao Cho Anh . Bên cạnh đó, phần tiếng Anh của Sơn Tùng dù đã tiến bộ nhưng vẫn chưa đạt độ “clean” tuyệt đối để tạo cảm giác trọn vẹn như các nghệ sĩ quốc tế.

Điểm gây tiếc nuối còn lại nằm ở nội dung bài hát. Come My Way là một bài hát tình yêu tương đối đơn giản, trong khi phần visual và hệ biểu tượng của MV lại đang hướng đến câu chuyện lớn hơn về bản sắc, văn hoá và căn tính Việt Nam. Hình ảnh Việt Nam trong MV hiện lên quá đẹp, quá giàu chiều sâu, nhưng phần ca từ lại chưa thật sự “match” với tham vọng hình ảnh ấy.

Với âm nhạc của Sơn Tùng, đôi khi cần thêm thời gian để cảm nhận. Không ít ca khúc của anh từng gây tranh cãi ở lần nghe đầu tiên nhưng sau đó lại trở thành những bản hit sống rất lâu trong đời sống đại chúng. Come My Way có thể cũng thuộc kiểu bài hát như vậy: càng nghe càng dính, càng replay càng nhận ra những lớp mood và texture được xử lý khá tinh vi.

Bên cạnh đó, sự xuất hiện của ngôi sao toàn cầu như TYGA cũng mở ra cho Sơn Tùng nhiều cơ hội. Việc Sơn Tùng nhanh chóng chiếm lĩnh top trending gần như là kịch bản đã được dự đoán từ trước. Chỉ riêng cú bắt tay giữa ngôi sao số 1 Vpop và một rapper tầm cỡ như TYGA đã đủ tạo nên hiệu ứng truyền thông khổng lồ. Ở giai đoạn hiện tại, việc thống trị các bảng xếp hạng nhạc số, phủ sóng trên đa nền tảng DSP hay tạo ra xu hướng mạng xã hội gần như đã trở thành “mức thành công cơ bản” đối với Sơn Tùng.

Nhưng cũng chính vì vậy, kỳ vọng dành cho Come My Way lần này lớn hơn rất nhiều. Khán giả không chỉ chờ một bản hit trong phạm vi Vpop, mà kỳ vọng đây sẽ là ca khúc có khả năng vượt khỏi ranh giới nhạc Việt để tiếp cận những thị trường mới. Nếu thành công, đây sẽ không chỉ là bước nâng tầm của riêng Sơn Tùng, mà còn mở rộng thêm dấu ấn của nghệ sĩ Việt trong dòng chảy âm nhạc toàn cầu.

Thực tế, khán giả Việt từng đặt rất nhiều hy vọng vào Hãy Trao Cho Anh - bản hit Sơn Tùng hợp tác cùng Snoop Dogg cách đây 7 năm. Khi đó, nhiều người chờ đợi một sản phẩm đủ sức cạnh tranh sòng phẳng ở các bảng xếp hạng quốc tế hoặc ít nhất xuất hiện nổi bật trong những playlist nhạc uy tín trên nền tảng streaming toàn cầu.

Tuy nhiên, ở thời điểm 2019, sự hiện diện của Snoop Dogg phần nhiều vẫn mang tính biểu tượng và truyền thông. Nam rapper gần như không tham gia sâu vào chiến lược quảng bá quốc tế cho sản phẩm. Bản thân Sơn Tùng khi đó cũng chưa có sự chuẩn bị rõ ràng về cách tận dụng hiệu ứng từ một ngôi sao quốc tế để mở rộng thị trường ngoài Việt Nam.

Vì vậy, Come My Way là cơ hội thứ 2 cho Sơn Tùng. Không chỉ là một màn feat để gây chú ý, sự xuất hiện của TYGA đang được kỳ vọng sẽ trở thành cú bắt tay xuyên biên giới đúng nghĩa. Và biết đâu, đây có thể là một trong những viên gạch đầu tiên cho hành trình đưa nghệ sĩ Việt tiến gần hơn tới sân chơi âm nhạc toàn cầu.

Đến lúc Sơn Tùng trở thành huyền thoại

Come My Way có thể cần thêm thời gian để chứng minh sức ảnh hưởng, nhưng ít nhất MV này cho thấy Sơn Tùng M-TP đang đứng trước ngã rẽ, từ ngôi sao nhạc pop nổi tiếng nhất trở thành huyền thoại. Khi đánh giá một MV của Sơn Tùng ở thời điểm hiện tại, sẽ không còn đủ nếu chỉ dừng ở câu hỏi: bài này có bắt tai không, visual có đẹp không hay view có cao không. Đó chỉ là lớp bề mặt. Một sản phẩm ở cấp độ văn hoá cần được nhìn bằng nhiều lăng kính khác nhau.

Điểm đáng khen nhất của Come My Way không nằm ở bài nhạc, mà ở việc Sơn Tùng bắt đầu thoát khỏi “template Kpop hóa” từng ảnh hưởng rất mạnh đến mình trước đây. MV này vận hành như một mood film nhiều hơn là MV kể chuyện truyền thống. Đây là hướng đi rất gần với nghệ sĩ Âu Mỹ. Bằng hệ thống biểu tượng mang tính đại diện cho một quốc gia, bắt tay với nghệ sĩ quốc tế, Sơn Tùng không chỉ khiến fan tự hào mà còn có một sản phẩm đủ tầm để định vị bản thân ở thị trường âm nhạc lớn hơn.

Come My Way đáng nói ở chỗ nó không cố trở thành MV hay nhất của Sơn Tùng mà giống một lời tuyên bố, rằng Sơn Tùng không còn đứng trong cuộc đua idol Vpop nữa. Điểm trưởng thành lớn nhất của Sơn Tùng hiện tại là anh đã thoát khỏi năng lượng “xin sự chú ý”. Thời điểm Em Của Ngày Hôm Qua, Sơn Tùng là một hiện tượng. Đến Lạc Trôi, anh trở thành biểu tượng pop. Ở Hãy Trao Cho Anh, Sơn Tùng collab để đánh dấu tham vọng quốc tế. Nhưng với Come My Way, Sơn Tùng đơn giản chỉ là sự hiện diện.

Chỉ riêng việc Sơn Tùng hiện diện đã khiến cả làng nhạc dậy sóng. Đây là khác biệt rất lớn giữa thần tượng và biểu tượng. Thần tượng phải liên tục tạo phản ứng duy trì sức nóng, còn biểu tượng đôi khi chỉ cần xuất hiện đã đủ tạo ra thảo luận và tạo nên tiêu chuẩn mới cho đám đông. Và Sơn Tùng, vẫn đang làm tốt điều đó cùng Come My Way.

Ảnh: NVCC