Không phải Nga hay Mỹ, quốc gia đang gặp rắc rối này mới là nơi sở hữu trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới, gấp gần 70 lần Việt Nam

Dầu mỏ tiếp tục giữ vai trò then chốt trong cấu trúc năng lượng và kinh tế toàn cầu, bất chấp sự trỗi dậy ngày càng mạnh của các nguồn năng lượng tái tạo. Nguồn tài nguyên này không chỉ cung cấp nhiên liệu cho giao thông vận tải và sản xuất công nghiệp, mà còn là yếu tố định hình quan hệ địa chính trị, thương mại và an ninh năng lượng giữa các quốc gia.

Theo Bản tin Thống kê Thường niên 2025 của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC), trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh trên toàn cầu tính đến cuối năm 2024 vẫn tập trung ở một số ít quốc gia. Dữ liệu, bao gồm cả dầu thô thông thường và dầu cát, cho thấy sự phân bố tài nguyên dầu mỏ mang tính tập trung cao, với bốn quốc gia nắm giữ phần lớn trữ lượng thế giới.

Venezuela hiện là quốc gia sở hữu trữ lượng dầu mỏ lớn nhất toàn cầu, ước tính khoảng 303 tỷ thùng. Tuy nhiên, việc khai thác và thương mại hóa nguồn tài nguyên khổng lồ này vẫn gặp nhiều trở ngại.

Các lệnh trừng phạt kéo dài của Mỹ, cùng với việc tịch thu một số lô dầu dưới thời chính quyền cựu Tổng thống Donald Trump, tiếp tục hạn chế khả năng xuất khẩu dầu thô của quốc gia Nam Mỹ này. Hệ quả là, dù giàu tài nguyên, Venezuela vẫn gặp khó trong việc chuyển hóa dầu mỏ thành động lực tăng trưởng kinh tế và sức mạnh địa chính trị.

Xếp thứ hai thế giới là Ả Rập Xê Út với khoảng 267 tỷ thùng dầu đã được chứng minh. Quốc gia Trung Đông này được xem là trụ cột của thị trường dầu mỏ toàn cầu nhờ trữ lượng lớn, chi phí khai thác thấp và khả năng điều tiết sản lượng. Theo sau là Iran, Canada và Iraq, lần lượt góp mặt trong top 5 quốc gia có trữ lượng dầu lớn nhất.

Phần lớn các mỏ dầu lớn nhất thế giới hiện nằm trong tay các thành viên OPEC, đặc biệt là tại khu vực Trung Đông. Các quốc gia như Ả Rập Xê Út, Iran, Iraq, Kuwait và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) không chỉ sở hữu trữ lượng dồi dào mà còn có lợi thế về điều kiện khai thác.

Nhờ chi phí sản xuất thấp và khả năng tiếp cận mỏ thuận lợi, các nhà sản xuất tại Trung Đông được dự báo sẽ tiếp tục giữ vai trò nguồn cung chủ lực, ngay cả trong bối cảnh nhu cầu dầu toàn cầu có xu hướng tăng chậm lại do quá trình chuyển dịch năng lượng.

Trong nhóm các quốc gia ngoài OPEC, Canada nổi bật khi đứng thứ tư thế giới với khoảng 163 tỷ thùng dầu dự trữ. Tuy nhiên, phần lớn trữ lượng của Canada đến từ cát dầu – loại tài nguyên đòi hỏi chi phí khai thác cao hơn và phát thải carbon lớn hơn so với dầu thô truyền thống.

Nga và Mỹ cũng góp mặt trong top 10 quốc gia có trữ lượng dầu mỏ lớn, phản ánh vai trò quan trọng của các nhà sản xuất ngoài OPEC trong việc cân bằng thị trường năng lượng toàn cầu.

Nhìn tổng thể, bảng xếp hạng trữ lượng dầu mỏ cho thấy sự phân bổ không đồng đều của nguồn tài nguyên chiến lược này, đồng thời lý giải vì sao các quốc gia giàu dầu mỏ vẫn nắm giữ ảnh hưởng kinh tế và địa chính trị đáng kể, bất chấp xu hướng đa dạng hóa năng lượng đang diễn ra trên toàn cầu.

Trong khu vực Đông Nam Á, Việt Nam được xếp hạng 24 trong tổng số 42 quốc gia được thống kê, với trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh khoảng 4,4 tỷ thùng. Trong khi Malaysia và Indonesia chỉ đứng ở vị trí thứ 27 và 29. Dù không nằm trong nhóm các nước sở hữu trữ lượng lớn, dầu mỏ vẫn đóng vai trò quan trọng đối với an ninh năng lượng và cân đối vĩ mô của Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng cùng quá trình công nghiệp hóa.