MỚI NHẤT!

Đọc nhanh >>

Mỹ đau đầu về việc đánh Iran thế nào và hậu quả ra sao

| | Tài chính quốc tế

Chiến dịch quân sự mới chống Iran không chỉ đơn giản là việc nối lại các cuộc không kích, mà Mỹ sẽ phải cân nhắc tới những hệ lụy của nó.

Theo bài viết trên tạp chí Financial Times (FT), chính quyền Mỹ và đồng minh Israel đang cân nhắc nối lại chiến dịch quân sự chống lại Iran, nhưng giới chuyên gia đã lên tiếng cảnh báo một cuộc tấn công mới có thể kéo theo những hậu quả vượt xa dự tính.

8 tháng sau khi Mỹ và Israel phát động chiến tranh chống Iran, chính quyền nước Cộng hòa Hồi giáo này vẫn tồn tại, mối đe dọa từ chương trình hạt nhân chưa được giải quyết, Iran vẫn sở hữu hàng nghìn tên lửa đạn đạo và số lượng khổng lồ máy bay không người lái (UAV) đủ sức đe dọa lực lượng Mỹ cùng các đồng minh trong khu vực.

Trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tiếp tục phát đi những lời đe dọa tấn công, câu hỏi đặt ra là Mỹ sẽ lựa chọn phương án quân sự nào nếu quyết định nối lại chiến dịch.

Theo phân tích của Financial Times, các phương án có thể trải rộng từ những đòn tập kích giới hạn trên biển đến chiến dịch không kích quy mô lớn nhằm vào cơ sở hạt nhân, quân sự và thậm chí cả hạ tầng dân sự của Iran.

Đánh giới hạn hay mở rộng chiến dịch?

Một trong những lựa chọn ít có nguy cơ leo thang hơn là mở rộng các cuộc tấn công trên biển. Cựu Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) - tướng Joseph Votel cho rằng Mỹ có thể tập kích radar ven biển, bệ phóng tên lửa chống hạm, cơ sở UAV và căn cứ tàu cao tốc của Iran.

Mục tiêu của chiến dịch kiểu này là làm suy giảm khả năng đe dọa hoạt động vận tải thương mại qua eo biển Hormuz, nhưng nhìn chung, phương án này không thể loại bỏ hoàn toàn mối đe dọa, bởi Iran có thể nhanh chóng khôi phục một phần năng lực tên lửa và UAV bị phá hủy.

Một lựa chọn khác là tiếp tục tấn công các cơ sở hạt nhân, đặc biệt là địa điểm Pickaxe Mountain - nơi được cho là có một cơ sở nằm sâu dưới lòng đất và chưa bị đánh phá trong những chiến dịch trước.

Tổng thống Mỹ Donald Trump từng đề cập khả năng sử dụng bom MOAB, còn được gọi là “Mẹ của các loại bom”, để tấn công các mục tiêu nằm sâu trong lòng núi như Pickaxe Mountain.

Tuy nhiên, quả bom nặng khoảng 9,5 tấn phải được thả từ máy bay vận tải C-130, khiến việc đưa máy bay vào sâu trong không phận Iran trở nên đặc biệt nguy hiểm.

Hơn nữa, loại bom hạng nặng này cũng không thể xuyên thủng độ sâu hơn 100m của các hầm ngầm chứa tên lửa và UAV của Iran nằm sâu trong lòng núi.

Ở cấp độ cao hơn, Mỹ và Israel có thể tiến hành chiến dịch không kích nhiều ngày, nhắm vào các cơ sở hạt nhân, kho tên lửa, địa điểm sản xuất UAV và các chỉ huy cấp cao của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Ngoài ra, danh sách các mục tiêu có thể được mở rộng sang nhà máy lọc dầu, cơ sở chế xuất...

Iran vẫn có đủ khả năng đáp trả

Mặc dù Mỹ có thể mở rộng quy mô các mục tiêu bị tấn công nhưng giới chuyên gia cảnh báo các cuộc không kích đơn thuần khó có thể lật đổ chính quyền Iran.

Suốt trong năm qua, hệ thống chính trị Iran đã cho thấy khả năng duy trì hoạt động bất chấp những tổn thất quân sự và sức ép kinh tế.

Bên cạnh đó, Iran cũng duy trì được tiềm lực quân sự đáng kể với hàng nghìn tên lửa đạn đạo cùng số lượng khổng lồ máy bay không người lái, được bảo vệ cẩn mật dưới các hầm ngầm trong lòng núi.

Nếu Mỹ chuyển sang đánh phá cơ sở hạ tầng trọng yếu, Iran có thể đáp trả bằng cách tấn công các mục tiêu tương tự tại các quốc gia đồng minh của Mỹ trong vùng Vịnh. Tuy nhiên, điều này sẽ làm gia tăng nguy cơ xung đột lan rộng, đồng thời đẩy giá năng lượng toàn cầu lên cao.

Chuyên gia Danny Citrinowicz thuộc Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia Israel (INSS) cảnh báo việc tấn công hạ tầng thiết yếu của Iran sẽ làm thay đổi căn bản tính chất cuộc chiến và tăng đáng kể khả năng Iran trả đũa các cơ sở năng lượng trong khu vực.

Iran cũng có thể sử dụng tên lửa và UAV nhằm vào căn cứ Mỹ, kích hoạt các lực lượng đồng minh tại Iraq hoặc khuyến khích Houthi gia tăng hoạt động chống tàu thuyền ở Biển Đỏ.

Cựu Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper cho rằng, nếu chiến dịch mới được triển khai, Mỹ cần chuẩn bị đối phó với những đòn đáp trả bất đối xứng của Iran, nhằm vào cả cơ sở quân sự lẫn dân sự của Mỹ, trong khu vực Trung Đông và thậm chí là cả châu Âu.

Kho tên lửa Mỹ trở thành điểm yếu

Một trở ngại lớn đối với Mỹ là lượng đạn dược quan trọng đã bị tiêu hao đáng kể.

Theo báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) được Financial Times dẫn lại, kho tên lửa đánh chặn Patriot của Mỹ đã giảm xuống dưới 1.000 quả, so với 2.330 quả trước chiến tranh; còn lượng tên lửa đánh chặn THAAD cũng giảm từ 452 xuống dưới 280 quả.

Tác giả báo cáo CSIS là ông Mark Cancian còn nhận định, việc bổ sung các loại tên lửa hành trình tấn công mặt đất tầm xa như Tomahawk có thể mất từ 1 đến 5 năm.

Sự thiếu hụt đạn dược khiến một số quan chức Lầu Năm Góc đặc biệt lo ngại nguy cơ thiếu vũ khí nếu Mỹ phải đối mặt với một cuộc xung đột tiềm tàng với Trung Quốc.

Việc thay thế tên lửa tầm xa bằng vũ khí tầm ngắn và tầm trung cũng đồng nghĩa với việc máy bay và lực lượng Mỹ phải tiếp cận mục tiêu gần hơn, qua đó đối mặt với nhiều rủi ro từ các hệ thống đánh chặn của đối thủ.

Hạ nghị sĩ Mỹ Jason Crow, một cựu quân nhân và thành viên Ủy ban Tình báo Hạ viện đã cảnh báo tư duy sai lầm của một số quan chức về việc chỉ cần tăng cường không kích là có thể giải quyết được vấn đề.

Ông nhắc lại bài học đắt giá từ Iraq và Afghanistan, nơi Quân đội Mỹ đã sa lầy trong hàng thập kỷ và tiêu tốn hơn 3.000 tỷ USD.

FT chỉ ra, những đánh giá này đã cho thấy một chiến dịch quân sự mới chống Iran không đơn thuần là việc nối lại các cuộc không kích. Mỹ sẽ phải cân nhắc đồng thời mục tiêu chiến lược, năng lực đáp trả của Iran, khả năng bảo vệ các đồng minh và nguy cơ cạn kiệt kho vũ khí trong một cuộc đối đầu kéo dài.

Theo Financial Times

Theo Nguyễn Ngọc

Giáo dục và thời đại

Trở lên trên