Năm mới buôn bán trên thương mại điện tử: Những 'luật chơi' mới chủ shop cần biết

Từ năm 2026, chính sách thuế với hộ, cá nhân kinh doanh – đặc biệt trong lĩnh vực thương mại điện tử – sẽ có nhiều thay đổi quan trọng theo các luật và nghị định mới được ban hành.

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi), hộ và cá nhân kinh doanh sẽ chấm dứt hình thức nộp thuế khoán, chuyển sang kê khai và nộp thuế theo doanh thu thực tế. Trường hợp có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm sẽ thuộc diện phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân.

Đối với hoạt động bán hàng trên sàn thương mại điện tử, Nghị định 117/2025 quy định sàn giao dịch sẽ thực hiện kê khai và nộp thuế thay cho cá nhân, hộ kinh doanh. Thuế được khấu trừ ngay khi người mua thanh toán và đơn hàng hoàn tất.

Doanh thu làm căn cứ tính thuế bao gồm toàn bộ tiền bán hàng, tiền cung ứng dịch vụ và các khoản thu khác mà người bán được hưởng, không phân biệt hình thức thu, kể cả các khoản giảm giá, trợ giá, hỗ trợ hay phí do sàn chi trả.

Mức thuế GTGT áp dụng theo từng lĩnh vực: 1% đối với kinh doanh hàng hóa; 3% đối với vận tải, dịch vụ gắn với hàng hóa; 5% đối với hoạt động cung ứng dịch vụ. Thuế thu nhập cá nhân với cá nhân cư trú trong nước lần lượt là 0,5% với hàng hóa; 1,5% với vận tải, dịch vụ gắn với hàng hóa; 2% với dịch vụ. Đối với cá nhân ở nước ngoài bán hàng qua sàn thương mại điện tử, mức thuế tương ứng là 1%, 2% và 5%.

Việc sàn giao dịch nộp thuế thay cho người bán được xác định là hình thức tạm thu. Trường hợp doanh thu cả năm của người bán trên sàn dưới 500 triệu đồng – ngưỡng chịu thuế mới áp dụng từ năm 2026, cá nhân, hộ kinh doanh sẽ được hoàn thuế theo quy định.

Với hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỉ đồng/năm, nghĩa vụ thuế sẽ chuyển sang hình thức tính trên lợi nhuận (doanh thu trừ chi phí), áp dụng thuế suất 17%. Nhóm đối tượng này có thể phải thực hiện quyết toán thuế vào cuối năm để xác định số thuế phải nộp chính xác, trong đó số thuế đã được sàn nộp thay trong năm sẽ được khấu trừ vào nghĩa vụ cuối cùng.

Đối với hoạt động bán hàng online không thông qua sàn thương mại điện tử, cá nhân và hộ kinh doanh có trách nhiệm tự kê khai, nộp thuế trên Cổng thông tin điện tử dành riêng cho hộ, cá nhân kinh doanh thương mại điện tử.

Bên cạnh đó, theo Luật Quản lý thuế (sửa đổi) có hiệu lực từ ngày 1-1-2026, hộ và cá nhân kinh doanh thương mại điện tử có doanh thu từ 1 tỉ đồng/năm trở lên phải thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ đồng thời bắt buộc xuất hóa đơn cho từng đơn hàng phát sinh.

Luật Thương mại điện tử vừa được Quốc hội thông qua cũng bổ sung nhiều quy định nhằm siết chặt trách nhiệm của các chủ thể tham gia hoạt động livestream bán hàng. Từ ngày 1-7-2026, người livestream phải cung cấp đầy đủ thông tin cá nhân cho đơn vị quản lý nền tảng để xác thực danh tính.

Ngoài ra, người livestream có trách nhiệm từ chối hợp tác với bên bán nếu không được cung cấp đầy đủ hồ sơ, giấy tờ chứng minh chất lượng, nguồn gốc, xuất xứ sản phẩm. Các hành vi quảng cáo sai sự thật, gây nhầm lẫn về công dụng, chất lượng, giá bán hoặc xuất xứ hàng hóa đều bị nghiêm cấm.

Luật cũng quy định người livestream không được sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh, trang phục hay hành vi trái với đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục trong quá trình phát sóng. Trường hợp tự phát hiện sai phạm hoặc theo yêu cầu của cơ quan quản lý, người livestream phải dừng hợp tác, ngừng phát trực tuyến và gỡ bỏ toàn bộ nội dung vi phạm.