Phát hiện một con thuyền không người lái, không cần nạp nhiên liệu liên tục di chuyển giữa đại dương, âm thầm thực hiện một nhiệm vụ quan trọng

Thay vì sử dụng nhiên liệu hay cần thủy thủ đoàn thường trực, hệ thống thuyền Interceptor của tổ chức The Ocean Cleanup vận hành bằng năng lượng mặt trời, kết hợp với các rào chắn nổi và băng chuyền tự động để thu gom rác thải trên sông. Trong điều kiện thuận lợi, một số hệ thống có khả năng xử lý tới 50 tấn rác mỗi ngày.

Rác thải nhựa từ các con sông là một trong những nguồn đưa chất ô nhiễm ra đại dương. Khi trôi ra biển, việc thu gom những mảnh nhựa phân tán trên diện rộng trở nên khó khăn và tốn kém hơn nhiều. Để giải quyết vấn đề ngay từ đầu nguồn, tổ chức phi chính phủ The Ocean Cleanup đã phát triển hệ thống Interceptor – những con thuyền chuyên thu gom rác trên sông, hoạt động bằng năng lượng mặt trời.

Khác với các phương tiện vệ sinh đường thủy thông thường phải di chuyển liên tục để tìm kiếm rác, Interceptor được thiết kế để hoạt động tại những vị trí chiến lược trên dòng sông. Hệ thống kết hợp các rào chắn nổi đặt dọc theo dòng chảy với một băng chuyền thu gom được lắp trên thuyền, giúp tập trung và đưa rác từ mặt nước vào các thùng chứa.

Hệ thống rào chắn nổi dẫn rác đến băng chuyền thu gom

Quá trình thu gom bắt đầu từ các rào chắn nổi được bố trí nghiêng theo hướng dòng chảy. Thay vì ngăn dòng nước, những rào chắn này tận dụng chuyển động tự nhiên của dòng sông để hướng rác nổi về phía cửa thu gom của Interceptor.

Khi rác tập trung tại khu vực này, băng chuyền sẽ đưa chai nhựa, túi ni lông và các loại chất thải khác từ mặt nước lên thuyền. Rác sau đó được chuyển vào những thùng chứa tích hợp bên trong phương tiện.

Thiết kế này cho phép hệ thống thu gom rác liên tục mà không cần thuyền phải di chuyển dọc theo toàn bộ dòng sông. Một số phiên bản Interceptor còn được trang bị cảm biến theo dõi mức độ đầy của các thùng chứa. Khi rác đạt đến ngưỡng nhất định, hệ thống có thể thông báo để đơn vị vận hành đưa phương tiện đi xử lý chất thải và thay thế thùng chứa.

Theo The Ocean Cleanup, năng lực thu gom của Interceptor có thể đạt tới 50 tấn rác mỗi ngày trong những điều kiện nhất định. Khối lượng thực tế phụ thuộc vào lượng rác trên sông, điều kiện dòng chảy, mùa mưa và khả năng tiếp nhận, xử lý chất thải tại địa phương.

Đặc biệt, vào mùa mưa, lượng rác tích tụ trên bờ và trong các khu vực ven sông có thể bị cuốn xuống hạ lưu với khối lượng lớn. Đây cũng là thời điểm hệ thống thu gom có cơ hội xử lý lượng chất thải đáng kể trước khi chúng tiếp tục trôi ra biển.

Vận hành bằng năng lượng mặt trời, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu

Một trong những điểm đáng chú ý của Interceptor là khả năng sử dụng năng lượng mặt trời để cung cấp điện cho các bộ phận vận hành. Các tấm pin mặt trời được lắp đặt trên thuyền, cung cấp năng lượng cho hệ thống băng chuyền và những thiết bị hỗ trợ thu gom rác.

Nhờ đó, phương tiện không cần phụ thuộc vào nguồn nhiên liệu hóa thạch để vận hành các bộ phận thu gom. Thiết kế này cũng giúp giảm khí thải trực tiếp trong quá trình hoạt động và hạn chế nhu cầu tiếp nhiên liệu thường xuyên.

Tuy nhiên, hệ thống không hoàn toàn hoạt động mà không cần con người. Việc giám sát, bảo trì, vận chuyển thuyền và xử lý lượng rác thu gom vẫn cần sự tham gia của các đơn vị vận hành tại địa phương. Hiệu quả của công nghệ vì thế không chỉ phụ thuộc vào khả năng thu gom mà còn liên quan đến năng lực tiếp nhận và xử lý chất thải sau đó.

The Ocean Cleanup phát triển Interceptor như một phần trong chiến lược ngăn chặn rác thải nhựa từ các con sông trước khi chúng đi vào đại dương. Tổ chức này cũng triển khai những hệ thống thu gom riêng trên biển, sử dụng các rào chắn nổi để tập trung rác nhựa trôi nổi tại những khu vực có mật độ chất thải cao.