Siêu sân vận động 106.000 chỗ, lớn gấp 2,6 lần sân Mỹ Đình: Ban đầu chỉ vỏn vẹn 500 chỗ, từng được “xé” thành 700 phần để chuyển đi hơn 2,4 km rồi lắp ráp lại ở vị trí mới

Nằm trong khuôn viên Đại học Bang Pennsylvania (Penn State), Mỹ, Beaver Stadium là một trong những sân vận động lớn nhất thế giới, với sức chứa 106.572 chỗ. Để dễ hình dung, con số này gấp 2,6 lần sức chứa của sân vận động Mỹ Đình tại Việt Nam, nơi có khoảng 40.000 chỗ ngồi.

Quy mô của Beaver Stadium ngày nay không được hình thành trong một lần xây dựng, mà là kết quả của quá trình mở rộng kéo dài hơn một thế kỷ.

Tiền thân của công trình là Beaver Field, được xây dựng năm 1893 với khoảng 500 chỗ ngồi. Đến năm 1909, New Beaver Field được xây dựng tại một vị trí khác trong khuôn viên Penn State. Công trình ban đầu sử dụng kết cấu gỗ, trước khi được xây dựng lại bằng thép vào năm 1936.

Bước ngoặt diễn ra sau mùa giải năm 1959. Thay vì phá bỏ sân cũ và xây mới hoàn toàn, Penn State quyết định tháo New Beaver Field thành khoảng 700 phần, vận chuyển khoảng 1,5 dặm, tương đương hơn 2,4 km, sang phía đông khuôn viên trường rồi lắp dựng lại.

Trên nền kết cấu được di chuyển, khoảng 16.000 chỗ ngồi mới được bổ sung, hình thành Beaver Stadium tại vị trí hiện nay với sức chứa ban đầu 46.284 người. Sân chính thức đi vào hoạt động năm 1960.

Từ đây, Beaver Stadium liên tục được mở rộng để đáp ứng lượng khán giả ngày càng lớn. Một trong những lần cải tạo đặc biệt nhất diễn ra năm 1978, khi các kỹ sư sử dụng hệ thống kích thủy lực để nâng kết cấu sân lên khoảng 8 feet, tương đương 2,4 m.

Khoảng trống phía dưới sau đó được tận dụng để lắp đặt các cấu kiện khán đài bê tông đúc sẵn tại khu vực vốn là đường chạy điền kinh. Riêng lần cải tạo này bổ sung hơn 16.000 chỗ, nâng sức chứa Beaver Stadium lên 76.639 người.

Những thập kỷ tiếp theo, các tầng khán đài mới tiếp tục được bổ sung. Năm 1991, hơn 10.000 chỗ được xây thêm ở khu vực phía bắc, đưa sức chứa lên gần 94.000 người. Đến đợt mở rộng hoàn thành năm 2001, Beaver Stadium chính thức vượt mốc 100.000 chỗ với việc bổ sung khán đài phía nam, khu ghế câu lạc bộ và hệ thống phòng suite.

Sau nhiều lần điều chỉnh, sức chứa được công bố của Beaver Stadium đạt 106.572 chỗ.

Về kết cấu, từ công trình bằng gỗ ban đầu, sân chuyển sang kết cấu thép, sau đó được mở rộng bằng các cấu kiện thép và bê tông, trong đó có hệ khán đài bê tông đúc sẵn được sử dụng trong đợt cải tạo năm 1978.

Hiện Beaver Stadium tiếp tục trải qua một đợt đại cải tạo. Dự án được Penn State phê duyệt năm 2024 và dự kiến hoàn thành trước mùa giải bóng bầu dục đại học năm 2027. Các hạng mục thi công liên quan đến móng sâu, kết cấu thép, bê tông đổ tại chỗ và bê tông kết cấu đúc sẵn.

Đáng chú ý, sân vẫn được sử dụng trong quá trình thi công và Penn State đặt mục tiêu duy trì sức chứa trên 100.000 người. Khi hoàn thành, dự án sẽ nâng cấp đáng kể hệ thống khán đài, tiện ích và hạ tầng.