Thủ tướng: Cần chuyển trạng thái từ ‘làm thuê’ cho nhà thầu ngoại sang ‘làm chủ’ để triển khai dự án đường sắt

Chuyển trạng thái từ ‘làm thuê’ sang ‘làm chủ’ trong triển khai các dự án đường sắt

Văn phòng Chính phủ đã có Thông báo số 98/TB-VPCP ngày 5/3/2026 Kết luận của Thủ tướng Phạm  Minh Chính - Trưởng Ban Chỉ đạo tại Phiên họp thứ bảy Ban chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt.

Theo Thủ tướng, chúng ta cần phải tự lực, tự cường, chủ động tiếp nhận chuyển giao công nghệ, chuyển trạng thái từ "làm thuê" cho nhà thầu nước ngoài, sang "làm chủ" và thuê chuyên gia, nhà thầu nước ngoài để triển khai các dự án đường sắt.

Người đứng đầu Chính phủ cũng yêu cầu các đơn vị khẩn trương rà soát, hoàn thiện tiêu chuẩn, quy chuẩn đồng bộ, thống nhất, liên thông, dùng chung trên phạm vi toàn quốc về lĩnh vực đường sắt và đường sắt đô thị; nội địa hóa tối đa có thể để các doanh nghiệp, tổ chức, đơn vị sự nghiệp trong nước tham gia triển khai các công việc liên quan đến đường sắt.

Tiếp tục hoàn thiện quy hoạch đường sắt theo không gian phát triển mới của đất nước, phát triển với tầm nhìn dài hạn 100 năm; quy hoạch phát triển tàu điện ngầm "tiến sâu vào lòng đất".

Đa dạng hóa các nguồn vốn đầu tư phát triển đường sắt, gồm vốn nhà nước (đầu tư công trung hạn, tăng thu, tiết kiệm chi, phát hành trái phiếu Chính phủ); vốn tư nhân tham gia đầu tư theo phương thức PPP (BT, BOT, khai thác quỹ đất theo mô hình TOD); vốn vay nước ngoài; cần huy động tối đa sự đóng góp của nhà nước, doanh nghiệp, nhân dân, trên nguyên tắc lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ (hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp, người dân, nhà nước).

Trong quá trình triển khai, tiếp tục đánh giá hiệu quả các dự án và có kế hoạch tối ưu hóa hiệu quả khai thác các tuyến đường sắt, đường sắt đô thị; kiểm tra, kiểm toán để đánh giá hiệu quả các dự án; rà soát thủ tục, tổng mức đầu tư, liên quan đến đấu thầu, chỉ định thầu để bảo đảm chặt chẽ, tránh tiêu cực, lãng phí.

Xây dựng, phát triển công nghiệp đường sắt độc lập tự chủ, tự lực, tự cường

Để phát triển ngành công nghiệp đường sắt, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Tổng công ty đường sắt Việt Nam tiếp tục chủ động tiếp nhận các công nghệ và chuẩn bị các điều kiện cần thiết, nguồn lực tài chính, con người… xây dựng, phát triển công nghiệp đường sắt độc lập tự chủ, tự lực, tự cường để phát triển Tập đoàn Công nghiệp đường sắt theo chủ trương của Thường trực Chính phủ.

Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam chủ động nghiên cứu, xây dựng, chuyển giao công nghệ hệ thống thông tin, tín hiệu điều khiển, thẻ, vé,… để tham gia triển khai các tuyến đường sắt và chủ động làm việc với Thành phố Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh đối với các tuyến đường sắt đô thị theo quy định.

Người đứng đầu Chính phủ cũng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng xây dựng chuẩn đào tạo, chương trình đào tạo và nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu đào tạo của ngành đường sắt tự chủ.

Bộ Xây dựng, Bộ Giáo dục và Đào tạo theo chức năng nhiệm vụ khẩn trương xem xét theo thẩm quyền, quy định đối với kiến nghị của Tổng công ty đường sắt Việt Nam về việc giao nhiệm vụ/đặt hàng đào tạo nhân lực phục vụ các dự án đường sắt đáp ứng tiến độ, chất lượng.

Bộ Khoa học và Công nghệ rà soát, cập nhật và kịp thời xây dựng các tiêu chuẩn, quy chuẩn Việt Nam trên cơ sở tiếp thu "tinh hoa" phát triển của thế giới về đường sắt, phù hợp với điều kiện của Việt Nam.