Tình cảnh chưa từng có tại Nga trong 24 năm

Sản lượng lọc dầu của Nga trong tháng 7 giảm xuống mức thấp nhất trong 24 năm trong bối cảnh Ukraine tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào các nhà máy lọc dầu, tàu chở dầu, đường ống và hạ tầng xuất khẩu năng lượng nước này.

Theo ước tính, các nhà máy lọc dầu của Nga chỉ xử lý khoảng 3,6 triệu thùng dầu thô mỗi ngày trong tháng 7, mức thấp nhất kể từ tháng 5/2002 và thấp hơn 1/3 so với mức trung bình theo mùa. Trong giai đoạn 2020-2025, công suất lọc dầu của Nga trong cùng thời kỳ thường dao động từ 5,3-5,6 triệu thùng/ngày.

Trong tháng 7, Ukraine đã tấn công 18 nhà máy lọc dầu của Nga, vượt kỷ lục 17 vụ được ghi nhận vào tháng 5. Một trong những mục tiêu là nhà máy lọc dầu Omsk có công suất 440.000 thùng/ngày. Đây là cơ sở lọc dầu lớn nhất nước Nga, nằm cách biên giới Ukraine hơn 2.500 km.

Ngoài các nhà máy lọc dầu, máy bay không người lái của Ukraine còn tấn công 5 tàu chở dầu cỡ lớn, 5 hạng mục hạ tầng cảng biển và 2 tuyến đường ống dẫn dầu trong tháng. Theo thống kê, tổng cộng có 30 vụ tấn công nhằm vào hạ tầng dầu khí của Nga trong tháng 7, mức cao thứ 2 kể từ khi xung đột toàn diện giữa Nga và Ukraine bùng phát.

Theo ông Sergei Vakulenko, chuyên gia tại Carnegie Russia Eurasia Center, lực lượng Ukraine tập trung tấn công các nhà máy lọc dầu trong nửa đầu tháng 7 trước khi chuyển sang các tàu chở dầu và hệ thống logistics xuất khẩu vào cuối tháng. Các cuộc không kích nhằm vào nhà máy lọc dầu sau đó tiếp diễn trong tuần cuối cùng của tháng, với 3 cơ sở lớn bị tấn công trong 3 ngày cuối tháng 7 và thêm 4 nhà máy khác bị tập kích vào cuối tuần.

Trước tình trạng nhiều nhà máy phải ngừng hoạt động, Nga tuần trước đã gia hạn lệnh cấm xuất khẩu phần lớn các mặt hàng dầu diesel và xăng nhằm tránh nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu trong nước.

Sản lượng lọc dầu suy giảm cũng buộc các nhà sản xuất Nga phải tăng xuất khẩu dầu thô, tạo thêm áp lực lên hệ thống cảng biển và đội tàu chở dầu vốn đang bị gián đoạn bởi các cuộc tấn công của Ukraine.

Tại cảng Novorossiysk trên Biển Đen, chỉ có 4 tàu chở dầu bốc hàng trong tuần kết thúc ngày 26/7, giảm so với 7 - 8 tàu trong 2 tuần trước đó.

Ông Jorge Leon, Trưởng bộ phận phân tích địa chính trị của Rystad Energy, cho rằng Nga có thể chuyển hướng một phần lượng dầu thô sang các cảng ở biển Baltic. Tuy nhiên, công suất đường ống, kho chứa và đội tàu hiện không đủ để thay thế hoàn toàn khối lượng xuất khẩu qua khu vực Biển Đen.

Theo Oilprice