Tổng thư ký Liên Hợp Quốc cảnh báo có thể đưa Israel ra toà quốc tế

Trong bức thư đề ngày 8/1 gửi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, ông Guterres cho biết LHQ không thể làm ngơ trước “những hành động do Israel tiến hành, vi phạm trực tiếp các nghĩa vụ của Israel theo luật pháp quốc tế. Những hành động này phải được đảo ngược ngay lập tức”.

Tháng 10/2024, Quốc hội Israel thông qua đạo luật cấm cơ quan cứu trợ UNRWA hoạt động tại nước này và cấm các quan chức Israel tiếp xúc với cơ quan này. Tháng trước, Israel tiếp tục sửa đổi luật để cấm cung cấp điện hoặc nước cho các cơ sở của UNRWA.

Tháng trước, chính quyền Israel cũng đã tịch thu các văn phòng của UNRWA tại Đông Jerusalem. LHQ coi Đông Jerusalem là lãnh thổ bị Israel chiếm đóng, trong khi Israel coi toàn bộ Jerusalem là lãnh thổ của họ.

Ngày 13/1, Đại sứ Israel tại LHQ Danny Danon bác bỏ bức thư của ông Guterres gửi Thủ tướng Netanyahu.

“Chúng tôi không bị lay chuyển trước những lời đe dọa của Tổng thư ký. Thay vì giải quyết sự can dự không thể chối cãi của nhân viên UNRWA vào các hoạt động khủng bố, Tổng thư ký lại chọn cách đe dọa Israel. Đây không phải là bảo vệ luật pháp quốc tế, mà là bảo vệ một tổ chức bị hoen ố bởi khủng bố”, ông Danon tuyên bố.

UNRWA được Đại hội đồng LHQ thành lập năm 1949, sau cuộc chiến liên quan đến việc thành lập Nhà nước Israel. UNRWA cung cấp viện trợ, dịch vụ y tế và giáo dục cho hàng triệu người Palestine tại Dải Gaza, Bờ Tây, Syria, Li-băng và Jordan.

LHQ cho biết có 9 nhân viên UNRWA có thể đã liên quan đến cuộc tấn công của Hamas vào Israel ngày 7/10/2023 và đã bị sa thải. Một chỉ huy Hamas tại Li-băng, người đã thiệt mạng trong cuộc tấn công của Israel vào tháng 9/2025, cũng bị phát hiện từng làm việc cho UNRWA.

LHQ cam kết điều tra mọi cáo buộc và đã nhiều lần yêu cầu Israel cung cấp bằng chứng, nhưng cho biết Israel chưa đưa ra được bằng chứng nào.

Cuộc tấn công của Hamas vào Israel năm 2023 đã châm ngòi cho cuộc chiến giữa Israel và lực lượng vũ trang của người Palestine tại Dải Gaza.

Các quan chức cấp cao của LHQ và Hội đồng Bảo an LHQ coi UNRWA là “xương sống” của hoạt động cứu trợ tại Dải Gaza, nơi cuộc chiến kéo dài 2 năm giữa Israel và Hamas đã gây ra thảm họa nhân đạo.

Tháng 10 năm ngoái, Tòa án Công lý Quốc tế đã đưa ra ý kiến, cho rằng Israel có nghĩa vụ bảo đảm các nhu cầu cơ bản của dân thường tại Dải Gaza được đáp ứng.

Ý kiến tư vấn này có giá trị pháp lý và chính trị, nhưng không mang tính ràng buộc và tòa án cũng không có quyền cưỡng chế thi hành.