Valentine 2026: Cảnh giác bẫy tình 'ngọt ngào' từ công nghệ AI

Theo Ủy ban Thương mại Liên bang Hoa Kỳ (FTC), năm 2023 người dùng báo cáo thiệt hại lên tới 1,14 tỷ USD từ các vụ lừa đảo dạng này. Sang năm 2024, dữ liệu của Moody’s cho thấy, 1.193 thực thể và cá nhân liên quan đến lừa đảo tình cảm, tăng 14% so với năm trước và là mức cao nhất trong sáu năm. Con số này phản ánh xu hướng ngày càng tinh vi của loại hình gian lận, đặc biệt khi trí tuệ nhân tạo (AI) được tận dụng để che giấu dấu vết.

Các chuyên gia an ninh mạng cảnh báo rằng AI đang thay đổi cách thức lừa đảo. Công cụ tạo văn bản giúp kẻ gian mô phỏng ngôn ngữ và cảm xúc, khiến cuộc trò chuyện trở nên tự nhiên và thuyết phục. Công nghệ sao chép giọng nói cho phép tạo ra các đoạn ghi âm hoặc cuộc gọi thoại giống thật, trong khi video deepfake có thể giả lập tương tác trực tiếp. "Một chút hoài nghi lành mạnh, kết hợp với các công cụ bảo vệ quyền riêng tư và danh tính, là điểm khởi đầu tốt", ông Steve Grobman - Giám đốc Công nghệ của McAfee - nhấn mạnh.

Mô típ chung của các vụ lừa đảo tình cảm thường bắt đầu bằng việc tiếp cận thân thiện, tiến triển nhanh chóng với ngôn ngữ tình cảm mãnh liệt, rồi chuyển sang yêu cầu tiền hoặc đầu tư. Darius Kingsley, Trưởng bộ phận Kinh doanh Khách hàng tại Ngân hàng JPMorgan Chase, cho biết: "Những người quen biết trực tuyến có thể dễ dàng dụ dỗ nạn nhân bằng sự thân mật, sau đó khai thác lòng tin để trục lợi tài chính". Các dấu hiệu cảnh báo thường gặp gồm: hồ sơ quá hoàn hảo, hứa hẹn gặp mặt nhưng liên tục trì hoãn, hoặc đề cập sớm đến tiền bạc và giao dịch điện tử.

Để phòng ngừa, các chuyên gia khuyên người dùng nên tiến triển chậm rãi trong mối quan hệ, xác minh danh tính qua gặp mặt trực tiếp, và cảnh giác với các yêu cầu tài chính bất thường. Một số mẹo đơn giản như yêu cầu đối phương thực hiện động tác bất ngờ trong video call, kiểm tra ảnh hồ sơ bằng tìm kiếm ngược, hoặc chia sẻ mối quan hệ mới với bạn bè và gia đình đều có thể giúp phát hiện dấu hiệu bất thường. John Clay, Phó Chủ tịch phụ trách Tình báo Mối đe dọa tại Trend Micro, lưu ý rằng "sự gấp gáp và cô lập là công cụ để kẻ lừa đảo bỏ qua tư duy lý trí, vì vậy quan điểm khách quan từ người thân rất quan trọng."

Trong kỷ nguyên AI, lừa đảo tình cảm không chỉ phát triển mà còn khó nhận diện hơn. Valentine 2026 là lời nhắc nhở rằng sự cảnh giác, hoài nghi hợp lý và chia sẻ với cộng đồng vẫn là lá chắn hiệu quả nhất để bảo vệ bản thân trước những chiêu trò công nghệ ngày càng tinh vi.