Việt Nam có 1 nơi mệnh danh "thiên đường xám", được "Oscar du lịch thế giới" vinh danh, góp phần mang về hơn 10.000 tỷ đồng/năm cho địa phương

Năm 2025 đánh dấu cột mốc quan trọng của Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn khi liên tiếp được World Travel Awards (WTA) vinh danh là "Điểm đến văn hóa hàng đầu châu Á 2025" và "Điểm đến văn hóa hàng đầu thế giới 2025".

WTA ghi nhận Cao nguyên đá Đồng Văn ở những yếu tố nổi bật: Giá trị địa chất độc bản trong khu vực Đông Nam Á; Không gian văn hóa nguyên sơ, giàu bản sắc; Cảnh quan hùng vĩ, giàu tiềm năng trải nghiệm, khám phá; Sự tham gia mạnh mẽ của cộng đồng và cam kết phát triển bền vững.

WTA được xem là một trong những giải thưởng uy tín nhất của ngành du lịch toàn cầu, thường được ví như "Oscar của ngành Du lịch". Việc liên tiếp được vinh danh cho thấy sức hấp dẫn ngày càng lớn của Cao nguyên đá Đồng Văn trên bản đồ du lịch quốc tế.

Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn có diện tích khoảng 2.356 km², trải rộng trên 23 xã, nằm ở độ cao trung bình từ 1.000 - 1.600m so với mực nước biển. Có niên đại từ kỷ Cambrian (khoảng 550 triệu năm trước), đến nay, Cao nguyên đá Đồng Văn đã trải qua 7 thời kỳ địa chất khác nhau. Du khách đến đây, có thể nhìn tận mắt những dấu vết còn lưu lại trong các di chỉ cổ sinh vật học, địa tầng, địa mạo, kiến tạo, karst, hang động và đứt gãy quan trọng.

Vùng đất này là sự kết hợp ngoạn mục và độc đáo giữa những đỉnh núi cao vun vút và hẻm vực sâu thăm thẳm, với đỉnh cao nhất - Mạc Vạc (1.971m) và hẻm sâu nhất - Tu Sản, cũng là hẻm vực sâu nhất của Đông Nam Á, với chiều sâu vách đá lên tới 700 - 900m.

Mỗi mùa, Cao nguyên đá Đồng Văn đều mang một nét cuốn hút riêng. Vào mùa hoa tam giác mạch, những triền núi và thung lũng được phủ bởi sắc hồng tím đặc trưng, tạo nên khung cảnh thơ mộng, là điểm hẹn của đông đảo du khách.

Điểm tạo nên sức hút khác biệt của Cao nguyên đá Đồng Văn là sự kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên kỳ vĩ và không gian văn hóa đặc sắc. Cao nguyên đá Đồng Văn sở hữu cảnh quan hùng vĩ những dãy núi đá vôi nối tiếp nhau trùng điệp, những thung lũng sâu thẳm xen lẫn ruộng bậc thang, cùng những con đường đèo quanh co.

Đây là nơi sinh sống của 17 dân tộc, trong đó có Mông, Lô Lô, Dao, Pu Péo,... Các dân tộc vẫn bảo tồn được nhiều nét văn hóa truyền thống độc đáo như: Kỹ thuật thổ canh trên hốc đá, kiến trúc nhà trình tường với những ngôi nhà trăm năm tuổi ở phố cổ Đồng Văn, trang phục truyền thống, ẩm thực đặc trưng (thắng cố, mèn mén, thịt treo gác bếp…), nhiều lễ hội truyền thống đặc sắc thu hút du khách như: Chợ phong lưu Khâu Vai, Lễ hội khèn Mông, Lễ hội hoa Tam giác mạch…

Nhiều điểm đến của Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn đã trở thành biểu tượng thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước như Cột cờ Lũng Cú, dinh thự họ Vương, đèo Mã Pì Lèng, hẻm vực Tu Sản, sông Nho Quế…

Bên cạnh các hoạt động tham quan, du khách còn có thể chèo kayak trên sông Nho Quế, trekking qua các bản làng vùng cao, khám phá hang động hoặc trải nghiệm lưu trú tại các homestay cộng đồng.

Nhờ những giá trị nổi bật về địa chất, cảnh quan và văn hóa, Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn đã trở thành một trong những điểm đến quan trọng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng du lịch của tỉnh Tuyên Quang. Năm 2025, địa phương đón gần 3,93 triệu lượt khách, trong đó có hơn 546.000 lượt khách quốc tế, tổng thu từ hoạt động du lịch đạt trên 10.633 tỷ đồng.

Phát huy những kết quả đạt được, năm 2026, tỉnh Tuyên Quang đặt mục tiêu đón khoảng 4,1 triệu lượt khách, tiếp tục phát triển du lịch theo hướng xanh, bền vững và giàu bản sắc, từng bước khẳng định du lịch là ngành kinh tế quan trọng của địa phương.

Cũng trong năm nay, Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn sẽ bước vào kỳ tái đánh giá lần thứ IV. Công tác chuẩn bị đã được tỉnh triển khai đồng bộ, bám sát các tiêu chí của UNESCO và khuyến nghị của Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu (GGN). Trong đó, tập trung vào bảo tồn và phát huy giá trị di sản, phát triển du lịch gắn với sinh kế cộng đồng, đồng thời tăng cường công tác giáo dục, nâng cao nhận thức và hiệu quả quản lý.

(Tổng hợp: Báo Tuyên Quang, Cổng TTĐT tỉnh Tuyên Quang, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam...)