Việt Nam có ngành học không lo thất nghiệp, AI khó thay thế: Lương lên đến 50 triệu đồng/tháng, cơ hội làm việc rộng mở ở môi trường quốc tế

Trong nhiều năm qua, phi công và tiếp viên hàng không thường là những nghề được nhắc đến nhiều nhất khi nói về ngành hàng không. Tuy nhiên, phía sau mỗi chuyến bay an toàn là đội ngũ kỹ thuật bảo trì máy bay - những người chịu trách nhiệm kiểm tra, sửa chữa và bảo dưỡng tàu bay theo các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt trước khi máy bay được phép khai thác.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, nhiều hãng hàng không luôn có nhu cầu tuyển dụng kỹ thuật viên bảo dưỡng, đặc biệt là nhân sự có chứng chỉ chuyên môn, trong khi nguồn cung chất lượng cao vẫn còn hạn chế. Đây được xem là một trong những ngành kỹ thuật có cơ hội việc làm rộng mở nếu người học đáp ứng tốt yêu cầu về chuyên môn và ngoại ngữ.

Nghề đòi hỏi chuyên môn cao

Kỹ thuật bảo trì máy bay là ngành đào tạo nguồn nhân lực thực hiện các công việc kiểm tra, bảo dưỡng, sửa chữa và khắc phục sự cố của tàu bay, động cơ, hệ thống điện, điện tử hàng không và các thiết bị kỹ thuật trước, trong và sau mỗi chuyến bay.

Đây là lĩnh vực có yêu cầu đặc biệt về độ chính xác bởi mọi sai sót, dù rất nhỏ, đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn khai thác. Chính vì vậy, phần lớn công việc của kỹ sư bảo trì máy bay phải tuân thủ quy trình kỹ thuật nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO) và các cơ quan quản lý hàng không.

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được ứng dụng rộng rãi, nhiều quy trình kiểm tra, giám sát hay phân tích dữ liệu có thể được hỗ trợ bằng công nghệ. Tuy nhiên, AI hiện chủ yếu đóng vai trò hỗ trợ chẩn đoán, dự báo hỏng hóc hoặc tối ưu hóa kế hoạch bảo dưỡng. Các quyết định kỹ thuật cuối cùng, việc đánh giá tình trạng thực tế của tàu bay, xác nhận chất lượng sửa chữa và ký xác nhận đủ điều kiện khai thác vẫn phải do nhân sự có chứng chỉ thực hiện theo quy định của ngành hàng không.

Sau khi tốt nghiệp, sinh viên có thể làm việc tại các hãng hàng không, doanh nghiệp bảo dưỡng sửa chữa tàu bay (MRO), trung tâm kỹ thuật hàng không, nhà sản xuất thiết bị hoặc các doanh nghiệp cung ứng dịch vụ kỹ thuật trong và ngoài nước. Khi sở hữu các chứng chỉ quốc tế phù hợp, cơ hội làm việc tại thị trường nước ngoài cũng rộng mở hơn.

Theo chia sẻ của ông Tạ Minh Trọng, Trưởng phòng Tiêu chuẩn An toàn bay, Cục Hàng không Việt Nam, kỹ thuật viên mới vào nghề có mức thu nhập khoảng 15–20 triệu đồng/tháng. Sau khi tích lũy kinh nghiệm và đạt chứng chỉ B1 hoặc B2 theo quy định chuyên ngành, mức lương có thể đạt khoảng 35–50 triệu đồng/tháng, thậm chí cao hơn tùy doanh nghiệp và năng lực cá nhân.

Thu nhập hấp dẫn nhưng áp lực nghề nghiệp không nhỏ

Dù được đánh giá là ngành có triển vọng việc làm, kỹ thuật bảo trì máy bay không phải lựa chọn dành cho tất cả mọi người.

Chương trình đào tạo yêu cầu người học có nền tảng tốt về cơ khí, điện, điện tử, vật liệu, khí động học và tiếng Anh chuyên ngành. Phần lớn tài liệu kỹ thuật, quy trình bảo dưỡng và hướng dẫn sửa chữa đều được ban hành bằng tiếng Anh, vì vậy khả năng ngoại ngữ gần như là yêu cầu bắt buộc nếu muốn phát triển lâu dài.

Bên cạnh đó, kỹ sư bảo trì máy bay thường làm việc theo ca để đáp ứng lịch khai thác của các hãng hàng không. Không ít trường hợp phải làm việc ban đêm, cuối tuần hoặc ngày lễ nhằm đảm bảo máy bay sẵn sàng cho các chuyến bay đúng kế hoạch. Áp lực về thời gian, yêu cầu tuyệt đối về an toàn và trách nhiệm nghề nghiệp cũng khiến đây trở thành một trong những công việc đòi hỏi tính kỷ luật cao.

Để được ký xác nhận hoàn thành bảo dưỡng, người lao động còn phải trải qua quá trình đào tạo, tích lũy kinh nghiệm thực tế và đạt các chứng chỉ chuyên môn theo quy định của ngành. Điều này đồng nghĩa mức thu nhập cao chỉ đến với những người đáp ứng đầy đủ yêu cầu về năng lực và chứng chỉ nghề.

Ở góc độ đào tạo, Việt Nam cũng đang từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Năm 2026, Công ty Kỹ thuật máy bay (VAECO) trở thành đơn vị đầu tiên tại Việt Nam được Cơ quan An toàn hàng không châu Âu (EASA) phê chuẩn tổ chức đào tạo bảo dưỡng tàu bay theo chuẩn Part-147. Đây được xem là bước tiến quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng nhân lực và mở rộng khả năng làm việc trong môi trường quốc tế cho kỹ thuật viên Việt Nam.

Một số cơ sở đào tạo:

• Học viện Hàng không Việt Nam.
• Trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (USTH) - một số chương trình liên quan đến kỹ thuật hàng không.
• Các chương trình đào tạo kỹ thuật bảo dưỡng tàu bay của VAECO theo tiêu chuẩn EASA Part-147.
• Một số cơ sở đào tạo, huấn luyện kỹ thuật hàng không được Cục Hàng không Việt Nam cấp phép.

Trong bối cảnh ngành hàng không tiếp tục mở rộng quy mô khai thác, nhu cầu về đội ngũ kỹ thuật bảo trì máy bay được dự báo sẽ còn duy trì ở mức cao trong nhiều năm tới. Với những người yêu thích kỹ thuật, sẵn sàng học hỏi, có khả năng ngoại ngữ và chấp nhận môi trường làm việc kỷ luật, đây là ngành nghề mang lại cơ hội phát triển ổn định, thu nhập cạnh tranh và khả năng làm việc trong các doanh nghiệp, tổ chức hàng không ở cả Việt Nam và quốc tế.

(Tổng hợp)