4 loại rau “nuôi ung thư” cần tránh xa: Loại đầu tiên cực quen thuộc trong mâm cơm của nhiều gia đình Việt

Theo các chuyên gia, rau không tự sinh ra chất gây ung thư. Tuy nhiên, khi được chế biến ở nhiệt độ quá cao, bảo quản trong môi trường không phù hợp hoặc sử dụng quá thường xuyên dưới một số hình thức nhất định, rau có thể tạo ra các hợp chất có hại như nitrosamine, acrylamide hoặc chứa tồn dư thuốc bảo vệ thực vật. Những chất này đã được nhiều tổ chức y tế ghi nhận có khả năng gây tổn thương tế bào và làm tăng nguy cơ ung thư nếu tích lũy trong cơ thể trong thời gian dài.

Vì vậy, điều quan trọng không phải là tránh ăn rau, mà là hiểu rõ những yếu tố nào có thể khiến một loại thực phẩm vốn lành mạnh trở thành nguy cơ đối với sức khỏe.

1. Rau muối chua

Dưa cải, củ cải muối hay các loại rau lên men là món ăn quen thuộc trong nhiều gia đình, đặc biệt trong bữa cơm của người Việt. Tuy nhiên, một số nghiên cứu của Viện Khoa học Y học Trung Quốc cho thấy việc tiêu thụ nhiều thực phẩm muối cùng chế độ ăn mặn có thể liên quan đến nguy cơ ung thư dạ dày.

Trong giai đoạn đầu của quá trình lên men, rau muối thường chứa hàm lượng nitrit khá cao. Khi vào cơ thể, nitrit có thể kết hợp với các sản phẩm chuyển hóa từ protein để hình thành nitrosamine - một hợp chất đã được Tổ chức Y tế Thế giới cảnh báo có khả năng gây ung thư ở người.

Tuy vậy, nguy cơ này chủ yếu xuất hiện khi rau muối chưa được lên men đủ thời gian hoặc được sử dụng với tần suất quá cao. Khi quá trình lên men hoàn tất, lượng nitrit thường giảm đáng kể. Do đó, rau muối vẫn có thể được sử dụng nếu được lên men đúng cách và ăn ở mức vừa phải.

2. Khoai tây mọc mầm

Khoai tây là thực phẩm phổ biến trong nhiều gia đình. Tuy nhiên, khi củ khoai bắt đầu mọc mầm hoặc chuyển sang màu xanh, chúng có thể tích tụ một lượng lớn solanine - một chất độc tự nhiên.

Solanine có thể gây ra nhiều triệu chứng như buồn nôn, nôn mửa, đau đầu và rối loạn thần kinh. Trong trường hợp nghiêm trọng, việc tiêu thụ khoai tây chứa nhiều solanine có thể dẫn đến ngộ độc.

Mặc dù solanine không phải là chất gây ung thư trực tiếp, nhưng nếu tích tụ lâu dài, nó có thể gây tổn thương gan và làm tăng nguy cơ xuất hiện các bất thường tế bào. Vì vậy, những củ khoai tây đã mọc mầm hoặc chuyển màu xanh nên được loại bỏ hoàn toàn thay vì cắt bỏ phần mầm để tiếp tục sử dụng.

3. Cà tím chiên rán

Cà tím là loại rau giàu dinh dưỡng và chứa nhiều chất chống oxy hóa. Tuy nhiên, đặc điểm của cà tím là khả năng hút dầu rất mạnh.

Khi được chiên ở nhiệt độ cao, đặc biệt trên 120°C, cà tím có thể hình thành acrylamide - hợp chất được Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế xếp vào nhóm có khả năng gây ung thư.

Nếu thường xuyên tiêu thụ các món cà tím chiên rán, cơ thể không chỉ hấp thụ lượng dầu lớn mà còn có nguy cơ tiếp xúc nhiều hơn với acrylamide. Vì vậy, các chuyên gia khuyến nghị nên ưu tiên những phương pháp chế biến lành mạnh hơn như hấp, nướng hoặc trộn.

4. Rau lá xanh không rửa kỹ

Những loại rau lá xanh như rau cải, rau muống hay xà lách thường có cấu trúc nhiều nếp gấp, khiến chúng dễ giữ lại dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.

Một số hoạt chất trong thuốc trừ sâu có thể gây đột biến DNA và ảnh hưởng đến quá trình sửa chữa tế bào. Khi tồn dư các chất này tích tụ lâu dài trong cơ thể, nguy cơ hình thành các tế bào bất thường cũng có thể tăng lên.

Vì vậy, việc rửa rau đúng cách là bước rất quan trọng trước khi chế biến. Các chuyên gia khuyến nghị nên rửa rau nhiều lần dưới vòi nước sạch, đồng thời có thể ngâm rau trong nước pha một lượng nhỏ baking soda để giúp loại bỏ bớt dư lượng hóa chất.

Sử dụng rau đúng cách để bảo vệ sức khỏe:

Thực tế, tất cả các loại rau kể trên đều có thể trở thành thực phẩm tốt cho sức khỏe nếu được sử dụng đúng cách.

Rau muối chua vẫn là món ăn ngon khi được lên men đủ thời gian và ăn với lượng vừa phải. Khoai tây vẫn là nguồn tinh bột giàu dinh dưỡng nếu được bảo quản tránh ánh sáng và sử dụng khi còn tươi. Cà tím vẫn mang lại nhiều lợi ích nếu được chế biến bằng phương pháp ít dầu mỡ. Còn rau lá xanh luôn là nhóm thực phẩm quan trọng trong chế độ ăn, miễn là được rửa sạch trước khi sử dụng.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, nguyên tắc quan trọng nhất là ăn uống đa dạng. Không có loại rau nào hoàn hảo tuyệt đối, vì vậy việc thay đổi thực phẩm theo mùa và kết hợp nhiều loại rau khác nhau sẽ giúp hạn chế nguy cơ tích lũy các chất có hại.

Bên cạnh đó, nên hạn chế các phương pháp chế biến ở nhiệt độ cao như chiên, rán hoặc nướng cháy. Việc nhận diện rau củ hư hỏng, loại bỏ khoai tây mọc mầm hay rau bị mốc cũng là điều cần thiết để đảm bảo an toàn thực phẩm.

Ngoài ra, bảo quản rau đúng cách, tránh để khoai tây tiếp xúc với ánh sáng, sử dụng rau xanh trong ngày và giữ rau muối ở môi trường sạch sẽ, mát mẻ cũng góp phần giảm nguy cơ phát sinh các hợp chất độc hại.

Đối với những người có thói quen ăn mặn hoặc thường xuyên sử dụng các món rau muối chua, các chuyên gia khuyến nghị nên kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt là nội soi tiêu hóa mỗi năm một lần nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.

(Theo Toutiao)