Một quốc gia ghi nhận 101 ca nhiễm virus Hanta, nghi là nguồn gốc phát sinh của ổ dịch trên tàu MV Hondius

Argentina khẩn trương truy vết

Argentina, nơi tàu MV Hondius khởi hành cho chuyến đi tới Nam Cực, từ lâu được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm quốc gia có tỷ lệ mắc virus Hanta (hantavirus) cao nhất khu vực Mỹ Latinh. Giới điều tra hiện đang khẩn trương truy vết nguồn lây nhiễm.

Bộ Y tế Argentina ngày 6/5 cho biết nước này đã ghi nhận 101 ca nhiễm virus Hanta kể từ tháng 6/2025, gần gấp đôi so với cùng kỳ năm trước.

Một chủng hantavirus xuất hiện tại Nam Mỹ mang tên Andes virus có thể gây ra hội chứng phổi do hantavirus, căn bệnh nghiêm trọng với tỷ lệ tử vong cao. Theo Bộ Y tế Argentina, gần 1/3 số ca mắc trong năm qua đã tử vong.

Giới chức xác nhận các hành khách trên tàu MV Hondius dương tính với Andes virus.

Hiện đã có 3 hành khách tử vong, 1 người đang điều trị tích cực tại bệnh viện ở Nam Phi và 3 người khác được sơ tán khỏi tàu hôm 7/5. Ngoài ra, một nam hành khách rời tàu từ trước đó cũng được xác nhận dương tính tại Thụy Sĩ.

Argentina ngày 7/5 cho biết đang gửi vật liệu di truyền của Andes virus cùng thiết bị xét nghiệm tới Tây Ban Nha, Senegal, Nam Phi, Hà Lan và Anh nhằm hỗ trợ các nước này phát hiện virus.

Tình hình sức khỏe của các hành khách hiện ra sao?

Con người thường nhiễm hantavirus khi tiếp xúc với loài gặm nhấm mang mầm bệnh hoặc nước tiểu, phân, nước bọt của chúng. Việc lây truyền từ người sang người rất hiếm, tuy nhiên từng ghi nhận một số trường hợp lây lan hạn chế giữa những người tiếp xúc gần trong các đợt bùng phát liên quan đến chủng Andes.

Lo ngại cũng gia tăng quanh 23 hành khách được cho là đã rời tàu MV Hondius tại đảo Saint Helena hôm 23/4, theo tờ El País của Tây Ban Nha.

“Một nhóm 23 người đang đi lại ở đó và cho tới 3 ngày trước vẫn chưa có ai liên hệ với họ”, một hành khách giấu tên nói với El País trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại.

Nhóm hành khách này được cho là đã trở về các quốc gia của họ, trong đó có Mỹ. Theo New York Times, các hành khách Mỹ hiện đang được theo dõi tại bang Georgia, California và Arizona, tuy nhiên chưa ai xuất hiện triệu chứng bệnh.

WHO cho biết ca tử vong đầu tiên trên tàu là một người đàn ông Hà Lan 70 tuổi, qua đời ngày 11/4. Thi thể ông được đưa khỏi tàu gần hai tuần sau đó, khi tàu cập đảo Saint Helena. Người vợ 69 tuổi của ông đã bay từ Saint Helena tới Nam Phi, nhưng bất ngờ gục xuống tại sân bay Johannesburg và tử vong tại bệnh viện hôm 26/4.

Hành khách tử vong thứ ba là một phụ nữ người Đức, qua đời ngày 2/5.

Giới chức Argentina cho biết đang cố xác định những địa điểm mà các hành khách nhiễm bệnh từng đi qua tại nước này trước khi lên tàu du lịch treo cờ Hà Lan ở thành phố Ushuaia, miền nam Argentina, nơi được mệnh danh là “tận cùng thế giới”. Sau khi làm rõ lịch trình, cơ quan chức năng sẽ tiến hành truy vết người tiếp xúc, cách ly các trường hợp tiếp xúc gần và theo dõi chủ động nhằm ngăn dịch lây lan thêm.

Theo chính phủ Argentina, trước khi lên tàu, cặp vợ chồng người Hà Lan đã tham quan Ushuaia và từng di chuyển qua Argentina, Uruguay và Chile.

Virus này có thời gian ủ bệnh từ 1 đến 8 tuần, khiến giới chức khó xác định liệu các hành khách đã nhiễm bệnh trước khi rời Argentina tới Nam Cực hôm 1/4, trong thời gian tàu dừng tại một hòn đảo hẻo lánh ở Nam Đại Tây Dương hay ngay trên tàu.

Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus trước đó viết trên mạng xã hội X rằng: “WHO tiếp tục phối hợp với đơn vị vận hành con tàu để theo dõi chặt chẽ tình trạng sức khỏe của hành khách và thủy thủ đoàn, đồng thời làm việc với các quốc gia nhằm hỗ trợ theo dõi y tế phù hợp và sơ tán khi cần thiết.”

Ông nói thêm: “Việc giám sát và theo dõi đối với các hành khách còn ở trên tàu cũng như những người đã rời tàu đã được triển khai với sự phối hợp giữa đơn vị vận hành tàu và cơ quan y tế các nước. Ở thời điểm hiện tại, nguy cơ đối với sức khỏe cộng đồng nhìn chung vẫn ở mức thấp.”

Việc sơ tán 3 hành khách khỏi con tàu chở gần 150 người đồng nghĩa MV Hondius hiện có thể tiếp tục hành trình kéo dài 3 ngày tới quần đảo Canary sau khi giới chức Tây Ban Nha cho phép tàu cập cảng.

Theo Telegraph, những người được sơ tán hôm 7/5 gồm Martin Anstee, nam công dân Anh 56 tuổi làm hướng dẫn viên thám hiểm trên tàu; một đồng nghiệp người Hà Lan 41 tuổi là bác sĩ của tàu; cùng một nữ hành khách người Đức 65 tuổi.

Nguy cơ lây lan dịch bệnh ngày một tăng cao

Tình trạng khẩn cấp y tế trên tàu MV Hondius diễn ra trong bối cảnh các nhà nghiên cứu y tế công cộng tại Argentina cảnh báo biến đổi khí hậu đang làm gia tăng nguy cơ lây lan hantavirus.

Các chuyên gia cho biết nhiệt độ tăng cao khiến phạm vi tồn tại của virus mở rộng, một phần do thời tiết ấm lên và hệ sinh thái thay đổi, tạo điều kiện để các loài gặm nhấm mang hantavirus sinh sôi ở nhiều khu vực hơn. Con người thường nhiễm virus khi tiếp xúc với phân, nước tiểu hoặc nước bọt của loài gặm nhấm.

“Argentina đang trở nên nhiệt đới hơn vì biến đổi khí hậu, kéo theo những xáo trộn như sốt xuất huyết, sốt vàng da và cả sự xuất hiện của các loài thực vật nhiệt đới mới tạo ra hạt giống, giúp chuột sinh sôi mạnh hơn”, chuyên gia bệnh truyền nhiễm nổi tiếng của Argentina Hugo Pizzi nhận định. “Không còn nghi ngờ gì nữa, theo thời gian, hantavirus đang lan rộng ngày càng mạnh hơn.”

Nguồn: The Guardian