Mỹ hồi sinh quái vật thời đầu Chiến tranh Lạnh ở hòn đảo có diện tích gấp 3.000 lần Singapore

Mỹ được cho là chuẩn bị khôi phục một căn cứ quân sự từng hoạt động trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh tại Greenland - hòn đảo lớn nhất thế giới. Với diện tích khoảng 2,16 triệu km², Greenland lớn gấp khoảng 3.000 lần Singapore một quốc gia Đông Nam Á với diện tích 735 km². Ngoài ra, Mỹ dự kiến tăng cường hiện diện tại một tiền đồn ở phía đông hòn đảo. Động thái diễn ra trong khuôn khổ thỏa thuận an ninh mới giữa Mỹ, Đan Mạch và Greenland.

Theo Reuters, hai địa điểm được Mỹ nhắm tới là Narsarsuaq ở phía nam và Mestersvig ở phía đông Greenland. Đây là một phần trong thỏa thuận an ninh mà Mỹ, Đan Mạch và Greenland dự kiến ký tại New York.

Narsarsuaq từng là nơi đặt căn cứ Bluie West One của Mỹ. Căn cứ này được Washington sử dụng trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh nhưng đóng cửa từ những năm 1950. Hiện khu vực chỉ còn vài chục cư dân.

Nếu kế hoạch được triển khai, sự trở lại của quân đội Mỹ tại Narsarsuaq sẽ đánh dấu việc hồi sinh một địa điểm từng có vai trò trong hệ thống phòng thủ của Washington tại Bắc Cực.

Địa điểm thứ hai, Mestersvig, hiện là một tiền đồn được sử dụng bởi Sirius Dog Sled Patrol, đơn vị đặc nhiệm Đan Mạch chuyên tuần tra vùng Bắc Cực bằng xe trượt tuyết kéo bởi chó.

Trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, Mỹ từng duy trì 17 cơ sở quân sự với hơn 10.000 quân nhân tại Greenland. Hiện Washington chỉ còn duy trì Pituffik Space Base với khoảng 150 quân nhân Mỹ.

Việc mở thêm hai địa điểm mới diễn ra khi Bắc Cực ngày càng trở thành khu vực cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ, Nga và Trung Quốc.

Băng biển tan đang mở ra các tuyến hàng hải mới, đồng thời giúp tiếp cận những nguồn khoáng sản trước đây khó khai thác. Greenland vì thế ngày càng có giá trị về cả quân sự lẫn kinh tế.

Theo các nguồn tin, thỏa thuận mới sẽ ngăn những quốc gia không thuộc NATO, đặc biệt là Trung Quốc và Nga, thiết lập hiện diện quân sự tại Greenland. Các khoản đầu tư nhạy cảm của những nước này vào lĩnh vực khoáng sản và khai mỏ chiến lược cũng có thể bị hạn chế.

Greenland từ tâm điểm căng thẳng thành tiền đồn Bắc Cực

Thỏa thuận xuất hiện sau nhiều tháng căng thẳng liên quan đến tham vọng kiểm soát Greenland của Tổng thống Donald Trump. Washington từng không loại trừ khả năng sử dụng các biện pháp quân sự hoặc kinh tế để đạt mục tiêu này, khiến Đan Mạch và nhiều đồng minh châu Âu lo ngại.

Greenland khẳng định hòn đảo không phải để bán, trong khi Đan Mạch nhấn mạnh quyền tự quyết của người Greenland và chủ quyền của Vương quốc Đan Mạch.

Tuy nhiên, chính quyền Greenland cho biết thỏa thuận mới sẽ giúp củng cố an ninh của hòn đảo, Đan Mạch, Mỹ và liên minh phương Tây.

Nếu được triển khai, kế hoạch sẽ đưa quân đội Mỹ trở lại những địa điểm từng gắn với thời kỳ đối đầu Đông - Tây. “Quái vật” quân sự của Chiến tranh Lạnh vì thế có thể đang tỉnh giấc tại Greenland, nhưng lần này trong một cuộc cạnh tranh mới xoay quanh an ninh, tuyến hàng hải và khoáng sản chiến lược ở Bắc Cực.

Tham khảo: CNBC