Tổng thống Mỹ Trump nói lý do tạm hoãn tấn công Iran

Trong một cuộc phỏng vấn với Reuters và sau đó là cuộc họp báo ở Nhà Trắng, Tổng thống Trump cho biết hiện tại ông vẫn dự định duy trì lệnh phong tỏa hải quân tại eo biển Hormuz.

“Mỹ đã chuẩn bị đầy đủ với những khí tài tốt nhất, nhưng chúng tôi hy vọng sẽ không có lý do gì để phải sử dụng đến chúng”, ông Trump phát biểu với các phóng viên.

Ông cho biết mình hành động "theo yêu cầu từ các quốc gia láng giềng của Iran” trong khu vực, cụ thể là Qatar, Ả-rập Xê Út, Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất, Bahrain, Kuwait và một số nước khác, những bên không muốn Mỹ thực hiện thêm các cuộc tấn công mới.

Tổng thống Mỹ đưa ra phát biểu trên sau cuộc gặp với Thủ tướng Qatar, Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al-Thani - một nhân vật trung gian quan trọng với Tehran - trong bối cảnh các nỗ lực chấm dứt xung đột đang được đẩy mạnh sau cuộc bầu cử giữa kỳ tại Mỹ vào tuần trước.

Sau hơn tám tháng kể từ khi xung đột bùng phát, ông Trump cho rằng khả năng tái diễn một cuộc chiến tranh quy mô lớn trong tương lai gần là thấp, nhưng vẫn không chấp nhận kế hoạch đình chiến do phía Iran đề xuất.

Cùng lúc đó, các cuộc tấn công qua lại vẫn tiếp diễn. Theo truyền thông nhà nước Iran, Mỹ đã thực hiện các đợt không kích vào đảo Qeshm của Iran. Đáp lại, Iran đã tấn công các tàu chở dầu tại vùng Vịnh và eo biển Hormuz, còn lực lượng Houthi ở Yemen - đồng minh của Iran - cũng đã thực hiện các cuộc tấn công nhắm vào Ả-rập Xê-út.

Nỗ lực ngoại giao

Ông Al-Thani, người đồng thời giữ cương vị Thủ tướng và Bộ trưởng Ngoại giao Qatar, đã gặp ông Trump sau khi có chuyến thăm Tehran vào tuần trước.

Vị Thủ tướng cho biết các cuộc thảo luận của ông với ông Trump và Phó Tổng thống JD Vance đều diễn ra tốt đẹp.

"Tôi rất cảm kích trước những cuộc thảo luận tích cực về việc đạt được một thỏa thuận và mang lại hòa bình cho khu vực”, ông chia sẻ trên nền tảng X.

Trong khi đó, ông Mohsen Rezaei - người đứng đầu Hội đồng An ninh Iran - tuyên bố Mỹ nên "ngừng bịa đặt tin giả về các cuộc đàm phán không có thật" và đã đến lúc "chấp nhận bảy điều kiện mà Iran đã nhiều lần đưa ra".

Đề xuất của Iran nhằm chấm dứt chiến tranh bao gồm việc Mỹ dỡ bỏ phong tỏa các cảng biển của Iran, gỡ bỏ một số lệnh trừng phạt và ngừng ném bom. Đổi lại, Tehran sẽ chấm dứt việc phong tỏa eo biển Hormuz. Sau đó, các bên sẽ tiến hành đàm phán về chương trình hạt nhân và các lệnh trừng phạt khác.

Mỹ đã nhiều lần bác bỏ kế hoạch này. Hôm 8/11, Ngoại trưởng Marco Rubio mô tả các điều kiện mà Tehran đưa ra là "hoàn toàn phi thực tế".

Ngày 9/11, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran - Esmaeil Baghaei - đã lên tiếng bảo vệ kế hoạch, khẳng định đây là đề xuất hợp lý nhất hiện có.

Các thành viên cấp cao của đảng Cộng hòa tại Mỹ, bao gồm cả Phó Tổng thống JD Vance, cho rằng cuộc chiến liên quan đến Iran chính là nguyên nhân dẫn đến thất bại của đảng này trong các cuộc bầu cử tuần trước. Bất chấp áp lực chính trị trong nước ngày càng tăng đòi chấm dứt xung đột, Ngoại trưởng Mỹ Rubio cho biết ông không tin rằng một bước đột phá ngoại giao sắp xảy ra.

Anwar Gargash - một quan chức cấp cao của Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất (UAE) - cũng bày tỏ quan điểm tương tự, cho rằng một giải pháp chính trị toàn diện giữa Mỹ và Iran là điều khó đạt được.

Ông nói: "Chúng ta nên chuẩn bị tinh thần cho một giai đoạn bất ổn kéo dài, trong đó khó có thể kỳ vọng vào một giải pháp dứt điểm hay một trật tự khu vực ổn định".

Nỗi lo ngại về cuộc chiến đã bao trùm khu vực suốt nhiều tháng qua. Hôm 9/11, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan cho biết ông đã nói với Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng Ankara không muốn chứng kiến bất kỳ sự leo thang căng thẳng nào mới.

"Chúng tôi luôn nhấn mạnh rằng các vấn đề này hoàn toàn có thể được giải quyết thông qua đối thoại và ngoại giao. Đáng tiếc là tình hình lại đang có chiều hướng xấu đi. Chúng tôi đang nỗ lực hết sức để ngăn chặn điều đó”, ông Erdogan phát biểu với các phóng viên.

Các cuộc tấn công qua lại

Một quan chức cấp tỉnh phát biểu với hãng thông tấn bán chính thức Fars của Iran rằng các cuộc tấn công nhắm vào đảo Qeshm hôm 8/11 không gây ảnh hưởng đến cơ sở hạ tầng hay các dịch vụ thiết yếu.

Một nguồn tin cấp cao của Iran tiết lộ, các cuộc tấn công của Mỹ nhắm vào hệ thống radar của Iran - vốn phục vụ cả mục đích phòng không lẫn dẫn đường cho tàu thuyền - cùng các căn cứ đặt bệ phóng tên lửa và hệ thống rải thủy lôi.

Theo số liệu từ các cơ quan hàng hải quốc tế công bố tuần trước, các vụ tấn công nhằm vào tàu chở dầu tại vùng Vịnh và Eo biển Hormuz đã gia tăng mạnh mẽ kể từ tháng 10, duy trì ở mức cao nhất kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu.

Iran cho biết hôm 8/11, rằng một tàu chở dầu đã va phải thủy lôi ở phía đông Eo biển Hormuz.

Một phóng viên đài truyền hình nhà nước Iran ngày 9/11 đưa tin, 11 tàu chở dầu đã bị "vô hiệu hóa" trong vòng 10 ngày qua.