76 quả trứng trong bọc đồ nhập học đại học của một tỷ phú

Mùa thu năm 1992, một chàng trai 18 tuổi rời ngôi làng nghèo ở Túc Thiên (Giang Tô, Trung Quốc) để lên Bắc Kinh nhập học Đại học Nhân dân Trung Quốc. Hành lý của nam sinh ấy gồm hai bọc đồ. Một bọc đựng quần áo, sách vở và chiếc chậu rửa mặt. Bọc còn lại chứa 76 quả trứng gà. Chàng trai ấy là Lưu Cường Đông, người sau này sáng lập JD.com, một trong những sàn thương mại điện tử lớn nhất Trung Quốc.

Thủ khoa của một ngôi làng nghèo

Lưu Cường Đông sinh năm 1974 tại làng Quang Minh, trấn Lai Long, Túc Thiên (Giang Tô, Trung Quốc). Bố mẹ ông làm nghề chạy thuyền nên thường xuyên vắng nhà. Căn nhà đất của gia đình ông dột mỗi khi trời mưa và một năm, cả nhà chỉ được ăn thịt lợn một hai lần.

Dù vậy, cậu bé nhà nghèo Lưu Cường Đông lại học rất giỏi. Khi lên thành phố học cấp 3 ở Trường Trung học Túc Thiên, hành trang của Lưu Cường Đông chỉ có 5kg gạo và một hũ đậu tương muối. Nam sinh đặc biệt mê Vật lý và Hóa học.

Năm 1992, Lưu Cường Đông trở thành thủ khoa kỳ thi đại học của thành phố Túc Thiên. Trong bảng nguyện vọng, chàng trai nhà nghèo chỉ chọn trường ở hai thành phố là Bắc Kinh và Thượng Hải, vì muốn đến nơi có nhiều nhà cao tầng nhất Trung Quốc.

Điều bất ngờ là Lưu Cường Đông không theo ngành Vật lý hay Hóa học mình yêu thích mà chọn ngành Xã hội học. Lý do là thầy chủ nhiệm mong học trò sau này làm "quan", mà phải là một vị quan tốt. Lời dặn ấy khiến Lưu Cường Đông ấp ủ giấc mơ làm thị trưởng để lo được cho nhiều người hơn.

500 tệ và 76 quả trứng

Khi giấy báo trúng tuyển của Lưu Cường Đông gửi về, cả làng đều phấn khởi vui mừng vì đây Lưu Cường Đông là sinh viên đại học đầu tiên của làng. Nhưng gia đình ông khi đó lại không đủ tiền lộ phí và sinh hoạt phí cho con trai đi học. Thấy vậy, bà con trong làng mỗi người góp vài hào, năm tệ, mười tệ, gom được 500 tệ (khoảng 1,9 triệu đồng theo tỷ giá hiện tại) cho nam sinh vừa đỗ đại học. Thứ quý nhất trong làng lúc ấy là trứng gà, mọi người cũng góp lại được 76 quả.

Đến Bắc Kinh, Lưu Cường Đông gần như không bước chân vào nhà ăn trong tuần đầu tiên. Ông kể lại mình đã ăn trứng cả ba bữa mỗi ngày để tiết kiệm tiền.

Biết gia đình và bà con không thể gửi thêm tiền, chàng sinh viên năm nhất lao vào đủ việc để tự nuôi mình. Ông đi dạy kèm, chép phong bì thư thuê với giá 3 xu một chiếc, đạp xe đi bán sách. Lên năm ba, ông mê lập trình máy tính và bắt đầu nhận viết phần mềm quản lý cho các công ty. Thời điểm đó lập trình viên rất hiếm, chỉ cần làm vào buổi tối trong khoảng một tháng, ông có thể kiếm được 50.000 tệ cho một hệ thống.

Năm cuối đại học, ông dồn tiền tiết kiệm và vay thêm của người thân hơn 200.000 tệ để nhận lại một nhà hàng gần cổng trường. Chưa đầy nửa năm, nhà hàng thua lỗ và ông mất trắng.

Năm 1996, Lưu Cường Đông tốt nghiệp và vào làm cho một công ty Nhật Bản. Hai năm sau, ông mang 12.000 tệ tiền tích góp đến khu Trung Quan Thôn (Bắc Kinh), thuê một quầy hàng nhỏ bán ổ ghi đĩa. Quầy hàng ấy chính là khởi đầu của JD.

Ông chưa bao giờ quên 500 tệ và 76 quả trứng năm xưa. Từ năm 2015, gần như Tết nào Lưu Cường Đông cũng về làng tặng quà. Người già trên 60 tuổi mỗi người nhận 10.000 tệ (khoảng 38 triệu đồng). Đầu năm 2025, ông còn tặng mỗi giáo viên ở ngôi trường tiểu học cũ 100.000 tệ (khoảng 380 triệu đồng), kể cả những thầy cô chưa từng dạy mình.

Tổng hợp