Doanh nhân U80 quê Hà Tĩnh đi xây nhà, làm thủy điện có khối tài sản gần 2.000 tỷ đồng

Tháng 10/2024, tại Đại hội đồng cổ đông bất thường của CTCP Tập đoàn Hà Đô (HoSE: HDG), một cuộc chuyển giao nhân sự đáng chú ý đã diễn ra. Ông Nguyễn Trọng Thông chính thức rời vị trí Chủ tịch HĐQT sau 34 năm gắn bó với doanh nghiệp do chính mình đặt nền móng.

Quyết định khép lại chặng đường điều hành kéo dài hơn ba thập kỷ của một nhân vật có xuất thân khá đặc biệt trong giới kinh doanh bất động sản Việt Nam. Trước khi trở thành doanh nhân sở hữu khối cổ phiếu trị giá hàng nghìn tỷ đồng, ông Thông từng là sĩ quan quân đội, công tác tại Viện Kỹ thuật Quân sự thuộc Bộ Quốc phòng.

Từ sĩ quan quân đội đến người sáng lập Hà Đô

Ông Nguyễn Trọng Thông sinh ngày 12/12/1953, quê Hà Tĩnh, xuất thân trong một gia đình trí thức. Giai đoạn 1971-1975, ông theo học chuyên ngành Xây dựng dân dụng và công nghiệp tại Đại học Xây dựng Hà Nội.

Theo hồ sơ công tác, từ tháng 4/1978 đến tháng 8/1990, ông làm việc tại Phòng Hậu cần thuộc Viện Kỹ thuật Quân sự, lần lượt đảm nhiệm các vị trí Phó ban và Trưởng ban. Báo cáo thường niên năm 2016 của Hà Đô cho biết ông đã được phong quân hàm đại tá và được trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất.

Bước ngoặt đến vào năm 1990, khi ông Thông đề xuất thành lập một đơn vị xây dựng trực thuộc Viện Kỹ thuật Quân sự theo chủ trương của Bộ Quốc phòng. Xí nghiệp Xây dựng Hà Đô ra đời và ông trở thành Giám đốc đầu tiên, đặt nền móng cho tập đoàn mang tên Hà Đô sau này.

Thời điểm đó, Hà Đô chưa phải cái tên quen thuộc trên thị trường bất động sản. Doanh nghiệp khởi đầu từ hoạt động xây dựng, trước khi từng bước mở rộng sang lĩnh vực đầu tư và kinh doanh địa ốc.

Năm 1992, xí nghiệp được chuyển thành Công ty Xây dựng Hà Đô. Chỉ hai năm sau, doanh nghiệp ký hợp đồng đầu tiên trong lĩnh vực đầu tư, kinh doanh bất động sản, đánh dấu bước chuyển từ một đơn vị thi công sang hoạt động phát triển dự án.

Năm 1996, Công ty Xây dựng Hà Đô sáp nhập với Công ty Thiết bị cơ điện và đổi tên thành Công ty Hà Đô. Đến năm 2004, doanh nghiệp tiến hành cổ phần hóa, chuyển đổi thành CTCP Hà Đô.

Đây cũng là giai đoạn ông Thông chuyển từ vai trò giám đốc một doanh nghiệp có nguồn gốc quân đội sang Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc công ty cổ phần.

Gây dựng tập đoàn bất động sản, mở rộng sang năng lượng

Dưới thời ông Nguyễn Trọng Thông, Hà Đô dần mở rộng quy mô và ghi dấu ấn với nhiều dự án bất động sản tại các đô thị lớn.

Tại Hà Nội, doanh nghiệp phát triển dự án Khu đô thị mới Dịch Vọng và Hado Charm Villas tại Hoài Đức, với quy mô dự án sau lên tới 30,2 ha. Ở TP.HCM, Hà Đô được biết đến với Hado Centrosa Garden tại khu vực quận 10 trước đây, có diện tích khoảng 6,85 ha.

Song song với bất động sản, Hà Đô bắt đầu mở rộng sang lĩnh vực năng lượng từ giữa những năm 2000. Doanh nghiệp đầu tư dự án thủy điện Za Hưng tại Quảng Nam, sau đó từng bước phát triển danh mục nhà máy thủy điện, điện mặt trời và điện gió.

Năm 2010 đánh dấu một cột mốc quan trọng khi Hà Đô chuyển sang mô hình tập đoàn và đưa cổ phiếu HDG niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM. Từ một đơn vị xây dựng trực thuộc quân đội, Hà Đô chính thức trở thành doanh nghiệp đại chúng với hai trụ cột kinh doanh lớn là bất động sản và năng lượng.

Đến năm 2022, tổng công suất các dự án năng lượng đang vận hành của Hà Đô đạt 462 MW. Theo báo cáo thường niên, đây cũng là năm mảng năng lượng đóng góp hơn 1.000 tỷ đồng vào lợi nhuận sau thuế của tập đoàn.

Quá trình phát triển doanh nghiệp cũng đưa ông Nguyễn Trọng Thông trở thành một trong những cổ đông cá nhân sở hữu lượng cổ phiếu lớn trên thị trường chứng khoán. Hiện tại, ông Thông còn nắm giữ khoảng 129,5 triệu cổ phiếu HDG, tương đương 31,83% vốn điều lệ. Với lượng cổ phần này, ông vẫn là cổ đông lớn nhất tại doanh nghiệp do mình sáng lập, dù không còn trực tiếp giữ ghế Chủ tịch HĐQT. Tính theo giá thị trường, khối cổ phiếu có giá trị khoảng 2.000 tỷ đồng.

Rời ghế Chủ tịch sau 34 năm, con trai tiếp quản điều hành

Tháng 7/2024, ông Nguyễn Trọng Thông bất ngờ gửi đơn xin từ nhiệm vị trí Chủ tịch HĐQT và thành viên HĐQT Hà Đô. Lý do được ông đưa ra là tuổi tác, sức khỏe và yêu cầu bảo đảm các quy định pháp luật về người có liên quan. Trong đơn từ nhiệm, ông cho biết đã chuẩn bị cho việc chuyển giao từ trước, bao gồm xây dựng đội ngũ kế nhiệm và trao đổi về vấn đề này tại các kỳ đại hội cổ đông năm 2022 và 2023.

Đến ngày 3/10/2024, Hà Đô chính thức thông qua việc miễn nhiệm ông Thông. Ông Lê Xuân Long được bầu làm Chủ tịch HĐQT, trong khi ông Nguyễn Trọng Minh, con trai ông Thông, được bổ nhiệm làm Tổng giám đốc.

Sinh năm 1987, ông Nguyễn Trọng Minh từng theo học tại Đại học Hamline, Hoa Kỳ, giai đoạn 2005-2009. Trước khi đảm nhiệm vị trí điều hành cao nhất tại Hà Đô, ông đã trải qua nhiều vị trí trong doanh nghiệp, từ Phó trưởng phòng Tài chính, trợ lý Chủ tịch HĐQT đến Phó Tổng giám đốc và Phó Chủ tịch HĐQT.

Cuộc chuyển giao đánh dấu sự thay đổi thế hệ lãnh đạo tại Hà Đô, dù quyền điều hành và quyền sở hữu vốn chưa hoàn toàn dịch chuyển cùng nhau. Trong khi người con trai đảm nhiệm vị trí Tổng giám đốc, ông Thông tiếp tục giữ vai trò Chủ tịch sáng lập, tham vấn các định hướng chiến lược quan trọng.

Ở tuổi ngoài 70, vị đại tá năm xưa đã lùi khỏi hoạt động quản trị trực tiếp, nhưng dấu ấn của ông vẫn hiện diện rõ nét tại doanh nghiệp thông qua tỷ lệ sở hữu cổ phần chi phối về mặt cổ đông cá nhân.

Hà Đô kinh doanh ra sao sau cuộc chuyển giao?

Sau khi thay đổi bộ máy lãnh đạo, Hà Đô tiếp tục duy trì hoạt động trên hai lĩnh vực chính là bất động sản và năng lượng. Tuy nhiên, kết quả kinh doanh gần đây cho thấy doanh nghiệp đang đối mặt với những biến động nhất định.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý 3/2026, Hà Đô ghi nhận doanh thu thuần khoảng 598 tỷ đồng, giảm 16% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt gần 228 tỷ đồng, giảm hơn 32%, chủ yếu do doanh thu từ hoạt động năng lượng suy giảm.

Lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, doanh nghiệp đạt gần 1.773 tỷ đồng doanh thu thuần, giảm khoảng 7% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế vẫn tăng gần 8%, lên mức 614 tỷ đồng. So với kế hoạch lợi nhuận sau thuế 1.151 tỷ đồng cho cả năm 2026, Hà Đô mới hoàn thành khoảng 53% mục tiêu sau ba quý.