Hà Nội dịch chuyển 26,5 km đường sắt để mở rộng Quốc lộ 1A

Hà Nội vừa khởi công 2 dự án đường sắt quốc gia với tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 38.500 tỷ đồng, mở hành lang vận tải liên vùng và tạo động lực phát triển không gian đô thị phía Nam Thủ đô.

Hai dự án gồm cải dịch tuyến đường sắt Hà Nội - TP Hồ Chí Minh hiện hữu đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi, xây dựng mới ga Thường Tín và Trung tâm Điều hành vận tải đường sắt quốc gia; và tuyến đường sắt quốc gia vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn.

Trong đó, dự án cải dịch tuyến đường sắt Hà Nội - TP Hồ Chí Minh đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi có tổng mức đầu tư sơ bộ 10.809 tỷ đồng, mục tiêu hoàn thành vào ngày 31/3/2027.

Tuyến dài khoảng 26,5km, cùng khoảng 3km tuyến kết nối từ Ngọc Hồi đến tuyến đường sắt Vành đai Bắc Hồng - Văn Điển. Tuyến đường đơn, khổ 1.000mm, tốc độ thiết kế tối đa 100km/h, khai thác chung tàu khách và tàu hàng.

Dự án xây dựng 3 ga mới gồm ga Ngọc Hồi, ga Thường Tín và ga Phú Xuyên. Trong đó, ga Ngọc Hồi được định hướng là ga đầu mối hành khách, ga Thường Tín là đầu mối hàng hóa và ga Phú Xuyên là ga nhường tránh.

Việc cải dịch tuyến đường sắt hiện hữu từ Phú Xuyên về Ngọc Hồi được kỳ vọng tạo điều kiện giải phóng hành lang đường sắt hiện hữu, phục vụ Trục không gian quốc lộ 1A mở rộng với quy mô 16 làn xe, đồng thời tạo điều kiện kết nối với mạng lưới đường sắt đô thị theo quy hoạch.

Trong khi đó, dự án tuyến đường sắt quốc gia vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn có sơ bộ tổng mức đầu tư 27.752 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành vào tháng 12/2028.

Tuyến chính từ khu vực Thường Tín đến Kim Sơn dài khoảng 31,3km cùng các nhánh kết nối, được đầu tư theo tiêu chuẩn đường đôi khổ 1.435mm, điện khí hóa, tốc độ thiết kế tối đa 120km/h, khai thác chung tàu khách và tàu hàng.

Khi hoàn thành, tuyến sẽ hình thành hành lang vận tải hàng hóa liên vùng, góp phần giảm áp lực vận tải xuyên tâm, tối ưu chi phí và thời gian vận chuyển, thúc đẩy phát triển công nghiệp, đô thị và các khu vực kinh tế dọc tuyến.

Đáng chú ý, hai dự án cùng hội tụ tại Tổ hợp ga Ngọc Hồi, nơi được định hướng hình thành tổ hợp giao thông đường sắt phức hợp quy mô khoảng 260ha.

Trong tương lai, khu vực này được tổ chức là điểm đầu của tuyến đường sắt quốc gia Hà Nội - TP Hồ Chí Minh, tích hợp ga lập tàu đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị cùng các khu depot của đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao.

Đây cũng là cơ sở để Thành phố triển khai các dự án hạ tầng giao thông, chỉnh trang và tái thiết đô thị phía Nam. Hà Nội áp dụng trình tự xây dựng công trình khẩn cấp theo quy định của Luật Thủ đô và Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND nhằm đẩy nhanh quá trình chuẩn bị, triển khai dự án nhưng vẫn bảo đảm các yêu cầu về quy hoạch, tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng và an toàn vận hành.