Ông Trump cô đơn ở Hormuz

Dù liên tục khẳng định chiến dịch đối đầu với Iran đang diễn ra thuận lợi, Tổng thống Trump gần đây lại công khai kêu gọi các quốc gia khác tham gia tuần tra nhằm bảo vệ tuyến vận tải dầu mỏ huyết mạch. Phát biểu trên chuyên cơ Không lực Một ngày 15/3, ông cho rằng các đồng minh nên chia sẻ trách nhiệm, đặc biệt khi Mỹ đã hỗ trợ họ trong nhiều vấn đề an ninh trước đây.

Tuy nhiên, phản ứng từ các đối tác truyền thống lại khá lạnh nhạt. Nhiều quốc gia công khai từ chối đề xuất điều tàu chiến hộ tống tàu dầu qua Hormuz. Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi khẳng định Tokyo sẽ hành động “độc lập và trong khuôn khổ pháp luật”, thay vì tham gia chiến dịch do Mỹ dẫn dắt.

Tại châu Âu, lập trường cũng không mấy tích cực. Chính phủ Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz cho rằng xung đột hiện nay bắt nguồn từ các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran, đồng thời nhấn mạnh đây “không phải là cuộc chiến của NATO”. Trong khi đó, Thủ tướng Anh Keir Starmer được cho là chưa sẵn sàng cam kết hỗ trợ quân sự, dù Anh vốn là đồng minh thân cận của Washington.

Theo giới phân tích, sự dè dặt này phản ánh hệ quả từ chính sách đối ngoại gây tranh cãi của Tổng thống Trump trong thời gian qua. Ông nhiều lần thể hiện thái độ cứng rắn, thậm chí xa cách với các đồng minh, từ việc áp thuế thương mại đến những phát ngôn coi nhẹ đóng góp của họ trong các chiến dịch quân sự trước đây.

Không chỉ vậy, những tuyên bố gần đây của ông Trump càng làm gia tăng khoảng cách. Từ việc xem nhẹ vai trò của Tây Ban Nha, bác bỏ khả năng hỗ trợ từ Anh, cho đến khẳng định Mỹ “không cần đồng minh”, Nhà Trắng dường như đã gửi đi thông điệp không nhất quán.

Giới chuyên gia nhận định, khi xung đột bước sang tuần thứ hai và tuyến hàng hải qua Hormuz gần như tê liệt, Washington mới nhận ra nhu cầu hợp tác quốc tế là không thể thiếu. Tuy nhiên, việc thay đổi lập trường quá nhanh đã khiến các đối tác tỏ ra thận trọng.

Nhà phân tích Aaron Blake cho rằng Tổng thống Trump đang phải đối mặt với hệ quả từ chính những phát ngôn trước đây. Việc liên tục khẳng định không cần đồng minh, rồi đột ngột kêu gọi hỗ trợ, đã làm suy giảm niềm tin.

Cùng quan điểm, chuyên gia Dan Sabbagh nhận định Nhà Trắng dường như chưa lường hết những rủi ro khi phát động chiến dịch quân sự với Iran.

Dù vậy, một số ý kiến cho rằng các đồng minh của Mỹ có thể vẫn cân nhắc hỗ trợ ở mức độ nhất định, bởi tình trạng gián đoạn tại eo biển Hormuz tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng đối với kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, rõ ràng Washington hiện không còn ở vị thế dễ dàng huy động liên minh như trước.

Trong bối cảnh đó, tình thế “đơn độc” của Mỹ tại Hormuz không chỉ là thách thức quân sự, mà còn là phép thử đối với chiến lược đối ngoại của chính quyền Tổng thống Trump.

Nguồn: CNN